Τροφή για Σκέψεις


                                             Νίτσε – Οι τρεις μεταμορφώσεις

«Θα σας μιλήσω για τις τρεις μεταμορφώσεις του πνεύματος: με ποιο τρόπο το πνεύμα γίνεται Καμήλα, με ποιο τρόπο η Καμήλα γίνεται Λεοντάρι και πώς το Λεοντάρι γίνεται Παιδί.

Πολλά βαριά πράγματα υπάρχουν για το πνεύμα. Το ρωμαλέο, το υπομονετικό πνεύμα, το κυριαρχημένο από σεβασμό: το βαρύ, και το βαρύτατο η ρώμη του αξιώνει.

Ποιο είναι βαρύ; Αυτό ρωτάει το υπομονετικό πνεύμα και γονατίζει σαν την Καμήλα και θέλει να φορτωθεί γερά.

Ποιο είναι το βαρύτατο, ω ήρωες; για να το φορτωθώ και να ευφρανθώ από τη δύναμή μου;

Μήπως δεν είναι η αυτοταπείνωση για να κάνεις την περηφάνια σου να πονέσει; Μήπως δεν είναι ν’ αφήσεις λεύτερη τη μωρία σου ν’ αστράψει, για να περιγελάσει τη σοφία σου;

Ή μήπως είν’ αυτό: να παρατάμε τον αγώνα μας τη στιγμή που γιορτάζει τη νίκη του; Ή το να σκαρφαλώνουμε σε κορυφές τετράψηλες για να πειράζουμε τον Πειρασμό; Ή μήπως είν’ αυτό: να θρεφόμαστε με τα βελανίδια και τα χόρτα της γνώσης κι από την πείνα η ψυχή να τυραγνιέται για χάρη της αλήθειας;

Ή μήπως είν’ αυτό: να ’μαστέ άρρωστοι και να στέλνουμε όσους μας παρηγοράν στο σπίτι τους, και μετά αρχινάμε τις φιλίες με κουφούς που δεν ακούν ποτέ τι θέλουμε;

Ή μήπως είν’ αυτό: να βυθιζόμαστε μέσα στο βρόμικο νερό, όταν αυτό είναι το νερό της αλήθειας και να μη σπρώχνουμε από κοντά μας τα παγερά βατράχια και τους χλιαρούς φρύνους;

Ή μήπως είν’ αυτό: ν’ αγαπάμε όσους μας περιφρονάν και να δίνουμε το χέρι στο φάντασμα όταν θέλει να μας σκιάξει;

Όλα τούτα τα βαριά, τα φορτώνεται το υπομονετικό πνεύμα: καθώς η Καμήλα που δράμει φορτωμένη κατά την έρημο, έτσι κι αυτό τρέχει κατά την έρημό του.

Όμως μέσα στην πιο ερημικιά την έρημο, πλαστουργείται η δεύτερη μεταμόρφωση: εκεί το πνεύμα γίνεται Λεοντάρι, θέλει να κατακτήσει λευτεριά να γίνει ο κυρίαρχος της δικιάς του ερήμου.

Γυρεύει εκεί τον ύστερό του αφέντη: θέλει να γίνει εχτρός του, όπως και του ύστερου θεού του, και πολεμώντας, θέλει να νικήσει το μεγάλο Δράκο. Ποιος είναι ο μεγάλος Δράκος, που δε θέλει πια το πνεύμα να τον λέει μήτε θεό, μήτε αφέντη;

«Οφείλεις» ονομάζεται ο μεγάλος δράκος. Όμως του Λεονταριού το πνεύμα λέει, «θέλω».

Το «Οφείλεις» ορθώνεται στη στράτα σου όλο από μάλαμα και λάμπος και από λέπια ένα θηρίο, κι απάνω σε καθένα λέπι, λάμπει με μάλαμα γραμμένο, κι ένα «Οφείλεις.»

Χιλιαδόχρονες αξίες αστράφτουν πάνω σε τούτα δω τα λέπια, κι αυτά είπ’ ο πιο φοβερός απ’ όλους τους δράκους: όλη η αξία των πραγμάτων λάμπει απάνω μου».

«Κάθε αξία ήταν κιόλας δημιουργημένη, και κάθε δημιουργημένη αξία, είμ’ εγώ. Αληθινά, δεν πρέπει πια να μείνει μήτ’ ένα «Θέλω». Αυτά λέει ο Δράκος.

Αδερφοί μου, τι το χρειαζόμαστε το Λεοντάρι μέσα στο πνεύμα; γιατί δεν μας φτάνει το υπομονετικό ζώο, το όλο εθελοθυσία και σεβασμό;

Να δημιουργήσει καινούριες αξίες, αυτό μήτε το Λεοντάρι μπορεί να το καταφέρει: μα θ’ αποκτήσει λευτεριά για μια καινούρια δημιουργία, αυτό του Λεονταριού η ρώμη το μπορεί.

Για ν’ αποκτήσει λευτεριά και να κράξει ένα όχι ιερό, ακόμα και μπροστά στο χρέος: Να, γιατί μας χρειάζεται αδερφοί το Λεοντάρι.

Να αποκτήσει δικαίωμα να δημιουργήσει καινούριες αξίες, αυτό είναι το πιο τρομερό απόκτημα για ένα υπομονετικό και από σεβασμό γιομάτο πνεύμα.

Αληθινά, σαν αρπαγή του μοιάζει αυτό κι ωσάν αρπαχτικού ζώου έργο.

Ωσάν το πιο ιερό του και όσιο, το «οφείλεις» αγαπούσε έναν καιρό: τώρα λοιπόν πρέπει να ανακαλύψει πλάνη κι αυθαιρεσία ακόμα και σ’ αυτό το πιο ιερό, για να τό κατορθώσει απ’ την αγάπη του να κλέψει ελευθερία. Το Λεοντάρι έχει ανάγκη από τέτοια αρπαγή.

Αλλά πέστε μου, αδερφοί μου, τι μπορεί να κατορθώσει το Παιδί που μήτε το Λεοντάρι δεν μπορεί να κατορθώσει;

Γιατί χρειάζεται τ’ αρπαχτικό Λεοντάρι να γίνει Παιδί;

Αθωότητα είναι το Παιδί, και λησμονιά ένα ξενάρχισμα, ένα παιχνίδι. Ένας αυθόρμητα στροβιλιζόμενος τροχός, μια πρώτη κίνηση, ένα άγιο Ναι.

Ναι, στο παιχνίδι της δημιουργίας, αδερφοί μου, έχει ανάγκη έν’ άγιο Ναι: τη δίκιά του θέληση θέλει τώρα το πνεύμα, το δικό του κόσμο θέλει να ξαναποχτήσει εκείνος που έχασε τον κόσμο.

Σας μίλησα για τις τρεις μεταμορφώσεις του πνεύματος: με ποιο τρόπο το πνεύμα έγινε Καμήλα, πώς η Καμήλα έγινε Λεοντάρι και πώς το Λεοντάρι έγινε Παιδί.»

Αυτά είπε ο Ζαρατούστρας. Και τον καιρό εκείνο, κατοικούσε στην πόλη που λεγόταν: η παρδαλή Αγελάδα.

***

Νίτσε – Τάδε έφη Ζαρατούστρας

Το Τάδε έφη Ζαρατούστρας  είναι έργο του Γερμανού φιλόσοφου Νίτσε που θεωρείται ως το σημαντικότερο έργο του. Εκδόθηκε σε τέσσερα μέρη, από το 1883 ως στο 1885.

Αντικλείδι , http://antikleidi.com

Advertisements

Σχήμα

Συ που ’χεις φτερά
και η αδυναμία τα κατάλυσε
τα έκανε και σπάσανε
τώρα υπόμενε την πίκρα
δεχόμενος τα σβησμένα όνειρα
κατάλαβε πως από την αδυναμία σου
δημιούργησες την παρεξήγηση.
Συ που ονειρεύτηκες να ’σαι
καθρέφτης καθαρός
της φωτεινής χάρης του ήλιου
να ’ναι μια στάλα που τον ήλιο αντανακλά
και απ’ αυτόν μετά λιώνει και σβήνει
Μάη και Γιούνη το φεγγάρι τ’ ολόγιομο
δυο μήνες περάσαν δίχως να το χαρείς.
Μπόρεσε τουλάχιστο καλύτερος να γίνεις
νικώντας τον πόνο που σε τρώει
σαράκι καθημερινό
που σε μακραίνει απ’ ό,τι είσαι.

(Ιούλιος 1930)

 

Από τη συλλογή Ποιήματα (Παλαιοντολογικά) (1988) του Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη

 

Από  to https://thepoetsiloved.wordpress.com

Η Καταλονία ήταν πάντα διαφορετική μάτωσε στον Ισπανικό εμφύλιο, μάτωσε κατά του Φράνκο. Η πρώτη δημοκρατική βασιλεία σεβάστηκε την αυτονομία της. Η δημοκρατία της Ευρωπαϊκής Ένωσης επικαλούμενη «εθνική επιταγή» το 2010 πετσόκοψε τα προνόμια της. Ζήτησαν δημοψήφισμα. Τους το απαγόρεψαν.  Κυριακή 12 το μεσημέρι διαβάζω για χρήση πλαστικών σφαιρών 40 τραυματίες. Μπορούσαν να κάνουν αγωγή σε ευρωπαϊκά δικαστήρια και να διεκδικήσουν το δίκιο τους ισχυρίζονται αμήχανα και κυνικά ευρωπαίοι εταίροι.  Ποιος εναντίον ποιου; Πολίτες και κοινότητες εναντίον ενός κράτους και του πανίσχυρου  μηχανισμού του που δηλωμένα θέλει να τους συντρίψει; Στο όνομα μιας ειρήνης και ενός (νομικού) πολιτισμού,  με optimum την ηθική δικαίωση μετα από μερικές δεκαετίες; Όταν θα βγάλει ο ήλιος κέρατα όπως λέει και ο λαός.

Ο Φράνκο, ο Χίτλερ και τα άλλα παιδιά μοιάζει σαν να μην ηττήθηκαν ποτέ. Οι βλέψεις τους άλλαξαν μορφή – αναδομήθηκαν- και εμπλουτισμένες με την υποστήριξη δαιδαλωδών δικτύων αποφάσεων δικολάβων, αχανούς γραφειοκρατίας και των απαραίτητων οικονομολόγων, δικτύων μέσα στα οποία έχουν χαθεί κόμματα και ιδεολογίες,   είναι παρούσες ακμαίες και δυνατές.

Και ατενίζουν το μέλλον!

 

catalana

Catalunya

Οδός Δελφών του Γιώργου Σαράτση

Μα δεν ήταν ύπνος αυτός. Ήταν μια κακή νάρκη, ένα λάφιασμα.
Μ. Καραγάτσης, Η μεγάλη χίμαιρα

Νέφη βαριά ―
Βρέχει μια μπόρα σύντομη
Τη μέρα κλείνεται η ζωή σε τέσσερις τοίχους
κι η μοναξιά θυμίζει φθινόπωρο
γενέθλιος εποχή των Ελλήνων

Βγαίνω
μήπως χωρέσω κάπου αλλού ―
Μέσα μου το απροσδιόριστο
μιας άλογης πίστης

Θυμάμαι τον ήλιο να δύει
πίσω απ’ τις φυλλωσιές
ή λίγο αργότερα βόλτα με δανεικό ποδήλατο
στους δρόμους

[ίσως καρδιά σημαίνει απώλεια
σημαίνει και απουσία]

 

Rue Delphon

Mais il ne dormait pas. C’était une mauvaise mine, un coup de fouet.
M. Karagatsis, La grande chimère

Nuageux lourd ―
Il pleut un peu
Le jour est la vie sur quatre murs
et la solitude ressemble à l’automne
anniversaire des Grecs

Je sors
Je pourrais peut-être appartenir à une autre partie ―
À l’intérieur de moi, l’indéfini
d’une croyance lâche

Je me souviens du coucher du soleil
derrière le feuillage
ou peu de temps après une balade à vélo
dans les rues

[peut-être le coeur signifie perte
et absence aussi]*

 

Το ατλάζι των φύλλων που γυρίζει κανείς στα βιβλία σχηματίζει
μια γυναίκα τόσο ωραία
που όταν δεν διαβάζει κανείς την ατενίζει με λύπη
χωρίς να τολμά να της μιλήσει χωρίς να τολμά να της πει πως
είναι τόσο ωραία
που αυτό που πρόκειται να μάθουμε δεν έχει τιμή
Αυτή η γυναίκα περνά ανεπαισθήτως μέσα σε θρόισμα λουλουδιών
καμιά φορά στρέφεται μέσα στις τυπωμένες εποχές
και ζητά την ώρα ή καμώνεται πως κοιτάζει τα κοσμήματα
κατάματα
όπως δεν κάνουν τ’ αληθινά πλάσματα
Και ο κόσμος πεθαίνει ένα ρήγμα δημιουργείται στα δακτυλίδια
του αέρος
ένα σχίσμα στην θέση της καρδιάς
Οι πρωινές εφημερίδες φέρνουν αοιδούς των οποίων η φωνή έχει
το χρώμα της άμμου πάνω σε ακτές απαλές και κινδυνώδεις
και καμιά φορά οι βραδινές αφήνουν να περάσουν κάτι πολύ νέα
κοριτσάκια που οδηγούν θηρία αλυσοδεμένα
Μα το πιο ωραίο είναι στα ενδιάμεσα διαστήματα ορισμένων
γραμμάτων
όπου χέρια πιο λευκά από το κέρας των αστεριών το μεσημέρι
αφανίζουν μια φωλιά λευκών χελιδονιών
για να βρέχει πάντοτε

Τόσο χαμηλά τόσο χαμηλά που τα φτερά δεν μπορούνε πια να
σμίξουν
Χέρια απ’ όπου ανεβαίνει κανείς σε μπράτσα τόσο ελαφρά που η άχνα
των λιβαδιών στα χαριτωμένα της κυματιστά περιπλέγματα πάνω
από τις λίμνες είναι ο ατελής τους καθρέφτης
μπράτσα που δεν εναρθρώνονται με τίποτε άλλο παρά με τον
εξαιρετικό κίνδυνο ενός σώματος καμωμένου νια τον έρωτα
του οποίου η κοιλιά καλεί τους στεναγμούς που ξέφυγαν από
θάμνους γιομάτους πέπλους
και που δεν έχει τίποτε το εγκόσμιο εκτός από την αχανή παγωμένη
αλήθεια των ελκήθρων των βλεμμάτων επί της κατάλευκης
εκτάσεως
αυτού που δεν θα ξαναδώ πια
εξαιτίας ενός θαυμαστού ματόδεσμου
που φορώ στο παιχνίδι της τυφλόμυγας των τραυμάτων

*Μετάφραση: Ανδρέας Εμπειρίκος (1901-1975)

ατλάζι: μεταξωτό ύφασμα.

 

αναδημοσίευση από το https://tokoskino.me/

Ο Μπόρχες στην Κρήτη

[Ενότητα Επίγραμμα]

Τον οδηγήσαμε ακριβώς στο σημείο
από όπου φαντάσθηκε ότι ξεκίνησε.
Οι πέτρες έκαιγαν στα ερείπια
καθώς ο ήλιος τώρα τρύπωνε παντού
σε ένα μεθοδικά ακάλυπτο παρελθόν.
Κοιτάζαμε χωρίς να βλέπουμε.
Εδώ θα ήταν ο λαβύρινθος εκείνος
μονολογούσε χαμένος σε σκέψεις
που δεν είχε διαφθείρει το φως.
Εδώ θα ήταν απολύτως σκοτεινά
όπως τώρα, έλεγε, το βλέπω
ενώ με θόρυβο τα τζιτζίκια
ακόνιζαν τα κέρατα του ταύρου.
Θα προχώρησε προς την έξοδο
με το χέρι σφιγμένο σε κουβάρι
που η άκρη του δεν φαινόταν
ούτε τώρα αν υπήρχε.
Γιατί τον χάσαμε από τα μάτια μας
σε μια στιγμή όπως μας στράβωσε
ο ήλιος σε μυθικό καθρέφτη
φυγαδεύοντας το πραγματικό
είδωλο ενός ανύπαρκτου κόσμου.

Από τη συλλογή Γράμμα (1995) του Γιώργου Χουλιάρα

Αντιγραφή από το https://thepoetsiloved.wordpress.com/  της Βίκυς Παπαπροδρόμου

Μη φοβάστε, δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος να καταρρεύσει η κοινωνία από υπερβολικό αλτρουισμό.

Η ζωή είναι αυτό που εμείς την κάνουμε να είναι. Τα ταξίδια είναι οι ταξιδιώτες. Αυτό που βλέπουμε δεν είναι αυτό που βλέπουμε, είναι αυτό που είμαστε.

Αποτέλεσμα εικόνας για φερναντο πεσσοὰ

Για μένα η ποίηση δεν είναι φιλοδοξία, αλλά τρόπος για να μένω πάντα μόνος.
Είτε υπάρχουν είτε δεν υπάρχουν θεοί, είμαστε σκλάβοι τους.
Το πιο χυδαίο στα όνειρα είναι πως όλοι ονειρεύονται.

Ζω πάντα στο παρόν. Το μέλλον δεν το γνωρίζω. Το παρελθόν δεν το έχω πια. Το ένα με βαραίνει σαν τη δυνατότητα των πάντων, το άλλο σαν την πραγματικότητα του τίποτα.

Η συνείδηση της μη συνείδησης της ζωής είναι ο αρχαιότερος φόρος της διάνοιας.

Ζω πάντα στο παρόν. Το μέλλον δε το γνωρίζω. Το παρελθόν δεν το έχω πια

Ποτέ δεν αγαπάμε κανέναν. Αγαπάμε αποκλειστικά την εικόνα που διαμορφώνουμε για κάποιον. Αυτό που αγαπάμε είναι μια δική μας κατασκευή, στην ουσία δεν αγαπάμε παρά τον εαυτό μας

Οι περισσότεροι άνθρωποι υποφέρουν από την ασθένεια του να μην ξέρουν να πουν αυτό που βλέπουν ή αυτό που σκέφτονται. Είναι εύκολο να απομακρύνεις τους ανθρώπους. Αρκεί να μην τους πλησιάζεις.

Απαλλαγείτε από το παιδαριώδες σφάλμα της αναζήτησης του νοήματος των πραγμάτων και των λέξεων. Τίποτα δεν έχει νόημα.

Όσο περισσότερο βυθίζομαι μέσα μου, όλα τα μονοπάτια του ονείρου με οδηγούν στα ξέφωτα της αγωνίας.

Δεν υπάρχουν κανόνες, όλοι οι άνθρωποι είναι εξαιρέσεις σε έναν κανόνα που δεν υπάρχει.

Οι ψυχίατροι γνωρίζουν (ενιότε) πώς δουλέυει το άρρωστο πνεύμα,αλλά όχι πως δουλεύει το υγιές πνέυμα.

Επόμενη σελίδα: »