Κείμενα Φίλων


Αυτογνωσία

Πάντοτε ήξερα πως ανήκα
στ’ αδέσποτα μονοπάτια που καταλήγουν
σε μια αδιευκρίνιστη άνοιξη
σώμα φτιαγμένο από ρεμβασμούς
καρδιά που αγωνίζεται να γίνει
μέρος ενός ποιήματος
χαρταετός το φεγγάρι
υψώνει η γη τραβώντας
το δρόμο της μοίρας της.

Βρέχει εκεί κάτω
νύχτα σπαρμένη με γκρεμισμένες μέρες
κι ούτε θυμάται γιατί αργεί τόσο
το αύριο να εμφανιστεί
τώρα που το πλήρωμα έφτασε και προσπερνάει
τις ηττημένες πατρίδες
τη σκουριά των λουλουδιών
παλεύει ν’ ανακαλέσει στη μνήμη
το χρονικό μιας γνωριμίας που ήρθε ή θα ’ρθει
καθώς η φιγούρα του εκπεσόντος άγγελου
διαλύεται στην απόσταση ενός νεύματος
στη λάμψη του πρωινού.

 

 

Λήθη

Χωρίς τα όνειρα τι θα ήταν ο καιρός
το φως τι θα ήταν στην ένδεια τ’ ουρανού
ανάμεσα σ’ αυτόν τον κόσμο και τον άλλον είμαι
μια μαγεμένη ηχώ πάνω στη χλόη απομακρύνεται
εκεί που γεννιούνται οι μύθοι των όντων
μια λευκότητα που ξεθωριάζει
πάλλεται ψαύοντας μια εύθραυστη βεβαιότητα
το άγγιγμα μνήμης μακρινής
το βάθος της πλάνης των εκδοχών
στην άλω της νιότης αιωρούμαι
ρίγος περιπλανώμενου έρωτα
που λησμόνησε γιατί έφτασε ως εδώ
τόσο όμοιος και τόσο διαφορετικός
με το ελάχιστο τίποτα.

 

 

Οι μεταμορφώσεις των αιώνων

Όσοι έφτασαν από τον ωκεανό είδαν
τη γη τού πουθενά
αντικατοπτρισμό του ιλίγγου
αδειανή φυσαλίδα η ζωή
εξόκειλε στα προάστια του καιρού
σ’ ένα νησί που ναυαγούν αινιγματικές προελεύσεις
ο ναύτης στο φάρο γενιές τώρα
κάτι θέλει να πει
το δέντρο στην ακτή που δραπετεύει
στο μύθο και σαλπάρει
πίσω απ’ την πόρτα κανείς
μια ακαθόριστη απειλή μονάχα και αιώνες
που μεταμορφώνονται σ’ άλλους αιώνες
το χάσμα αθροίζει τις απουσίες
πόση μοναξιά σπαταλήθηκε
για ν’ ανακαλυφθεί η αγάπη
εκείνη η γυναίκα χείμαρρος παγωμένος
με τη φωτιά να πεθαίνει μέσα της
μαθαίνει να περιμένει χωρίς να θυμάται
έναν ήλιο που καθημερινά επιμένει
να συναρμολογεί την αυγή.

Όσοι έφτασαν από τον ωκεανό είδαν
αυτό που οι άλλοι δεν είδαν
μπροστά στο εκμαγείο του λαβύρινθου
ένας τυφλός άγγελος
περνάει τις μέρες του γνέφοντας
και μιλά για το χαμένο το νήμα.

 

Από τη συλλογή Ρους και ροή (2014) του Βασίλη Φαϊτά.

Δανεισμένα από το https://thepoetsiloved.wordpress.com της Βίκυς Παπαπροδρόμου

Advertisements

«Το πρόβλημα είναι ότι οι έξυπνοι άνθρωποι είναι γεμάτοι αμφιβολίες, ενώ οι ηλίθιοι είναι γεμάτοι αυτοπεποίθηση.». Αυτή είναι μια αγαπημένη μου φράση του Τσαρλς Μπουκόφσκι αλλά δεν ήξερα ότι είχε και … επιστημονικό υπόβαθρο γνωστό στους επαΐοντες ως το φαινόμενο Dunning-Kruger. Μου κοινοποίησε το σχετικό άρθρο ο φίλος Χρήστος Γάτος και τον ευχαριστώ πολύ. Το πρωτότυπο είναι εδώ https://ligiepistimi.wordpress.com/2018/07/14/xymos_lemoniou_se_kanei_aorato/

Ο χυμός λεμονιού σε κάνει αόρατο

 

Το πρωινό της 19/4/1995 στο Pittsburgh των ΗΠΑ, ο 44χρονος McArthur Wheeler ετοιμαζόταν να ληστέψει δύο τράπεζες. Δε σκόπευε να φορέσει μάσκα, αλλά είχε σχέδιο για να μην τον αναγνωρίσουν: Είχε καλύψει το πρόσωπό του με χυμό λεμονιού.

Ήξερε ότι ο χυμός λεμονιού μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αόρατη μελάνη, η οποία γίνεται ορατή όταν θερμανθεί (ωραίο κόλπο για κυνήγι θησαυρού). Συμπέρανε, λοιπόν, ότι θα έκανε το πρόσωπό του αόρατο. Για να βεβαιωθεί ότι το κόλπο θα δουλέψει, πριν ξεκινήσει για την πρώτη τράπεζα φωτογράφησε τον εαυτό του με μια Polaroid. Η φωτογραφία βγήκε λευκή. Συμπέρανε ότι το κόλπο δουλεύει.

Ξεκίνησε λοιπόν για την πρώτη τράπεζα, ενώ προσπαθούσε να καταλάβει γιατί κανείς άλλος δεν το είχε σκεφτεί νωρίτερα. Ίσως οι άλλοι ληστές δεν έβλεπαν κατασκοπευτικές ταινίες, ίσως δεν είχαν κάποιον θείο να τους δείξει το κόλπο με την αόρατη μελάνη, ίσως… Ποιος ξέρει; Αφού ολοκλήρωσε με επιτυχία τις ληστείες, επέστρεψε στο σπίτι, καθάρισε το χυμό λεμονιού κι έγινε πάλι ορατός.

Λίγες ώρες μετά τις ληστείες, η αστυνομία δημοσιοποίησε βίντεο από τις κάμερες ασφαλείας, ο Wheeler αναγνωρίστηκε αμέσως και το ίδιο βράδυ οι αστυνομικοί έφτασαν στην πόρτα του. Όταν ο Wheeler τους είδε είπε “Μα, φορούσα το χυμό!” Κατά την ανάκριση ήταν δύσπιστος με τους αστυνομικούς που του είπαν ότι το πρόσωπό του ήταν ορατό στις κάμερες.

Ίσως του έλεγαν ψέμματα για να του αποσπάσουν ομολογία. Κι αν έλεγαν αλήθεια… Ίσως ο ήλιος να ζέστανε το χυμό και να έγινε ορατός. Ίσως το πρόσωπό του να ήταν αρκετά ζεστό. Ίσως να ίδρωσε και ο χυμός να ξεπλύθηκε. Ή ίσως οι κάμερες να ήταν πιο εξελιγμένες από την Polaroid του.

Εξετάστηκε αιματολογικά και ψυχιατρικά: Δεν είχε πάρει ψυχοτρόπες ουσίες, δεν είχε παραισθήσεις και δεν έπασχε από κάποια ψυχιατρική διαταραχή. Απλά, έκανε λάθος. Η κατανόησή του για το πώς λειτουργούν ο χυμός λεμονιού και οι κάμερες ήταν τόσο λανθασμένη.

Δύο ψυχολόγοι, οι David Dunning και Justin Kruger (καθηγητής και μεταπτυχιακός φοιτητής αντίστοιχα στο Πανεπιστήμιο του Cornell), που έμαθαν την είδηση λίγο καιρό αργότεραμόλις συνήλθαν από τα γέλια, αποφάσισαν να ψάξουν το θέμα σε βάθος. Είχαν υπόψη τους κι άλλες παρόμοιες περιπτώσεις ανθρώπων που ήταν βέβαιοι για πράγματα για τα οποία δε γνώριζαν ουσιαστικά τίποτα. Από πού αντλούσαν αυτήν την αυτοπεποίθηση;

Έκαναν, λοιπόν, μια έρευνα –σε ποιον άλλον;- σε προπτυχιακούς φοιτητές ψυχολογίας. Τους ζήτησαν να συμπληρώσουν τεστ γραμματικής, λογικής και… χιούμορ. Επιπλέον, τους ζήτησαν να εκτιμήσουν τη βαθμολογία τους, όπως και το πώς τα πήγαν σε σύγκριση με τους υπολοίπους. Το αποτέλεσμα: Οι φοιτητές με τις χαμηλότερες βαθμολογίες υπερεκτίμησαν τους εαυτούς τους, τοποθετώντας τους πάνω από το μέσο όρο. Οι μαθητές με μεσαίες βαθμολογίες επίσης υπερεκτίμησαν τους εαυτούς τους, αλλά λιγότερο. Οι μαθητές με τις υψηλότερες βαθμολογίες υποτίμησαν ελαφρώς τους εαυτούς τους!

Η έρευνα δημοσιεύθηκε ως Unskilled and Unaware of It: How Difficulties in Recognizing One’s Own Incompetence Lead to Inflated Self-Assessments. Η περίληψή της σε ελεύθερη μετάφραση:

Οι άνθρωποι τείνουν να υπερεκτιμούν τις ικανότητές τους σε πολλούς κοινωνικούς και διανοητικούς τομείς. Οι συγγραφείς προτείνουν ότι αυτή η υπερεκτίμηση συμβαίνει, μερικώς, επειδή οι άνθρωποι που έχουν περιορισμένες ικανότητες σε αυτούς τους τομείς αντιμετωπίζουν μια διπλή δυσκολία: Όχι μόνο διατυπώνουν εσφαλμένα συμπεράσματα και κάνουν εσφαλμένες επιλογές, αλλά οι περιορισμένες ικανότητές τους τούς στερούν τη μεταγνωσιακή ικανότητα να το συνειδητοποιήσουν. Σε 4 μελέτες, οι συγγραφείς βρήκαν ότι οι συμμετέχοντες στο χαμηλότερο τεταρτημόριο βαθμολογιών στα τεστ χιούμορ, γραμματικής και λογικής υπερεκτίμησαν δεόντως τις επιδόσεις τους και τις ικανότητές τους. Παρ’ όλο που οι επιδόσεις τους βρίσκονται στο 12% της υψηλότερης βαθμολογίας, εκείνοι εκτίμησαν ότι βρίσκονται στο 62%. Αρκετές αναλύσεις συνέδεσαν αυτήν την λανθασμένη εκτίμηση με ελλείψεις στη μεταγνωσιaκήικανότητα ή στην ικανότητα διάκρισης μεταξύ σωστής και λανθασμένης απάντησης. Παραδόξως, η βελτίωση των ικανοτήτων των συμμετεχόντων και η συνακόλουθη βελτίωση της μεταγνωσιακής τους ικανότητας, τους βοήθησε να αναγνωρίσουν τα όρια των ικανοτήτων τους.

Το φαινόμενο έκτοτε έγινε γνωστό ως φαινόμενο Dunning-Kruger και αποτελεί μια γνωστική (ή κατ’ άλλους γνωσιακή)προκατάληψη. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι οι αρχάριοι σε κάποιον τομέα, συχνά υπερεκτιμούν τις γνώσεις και τις ικανότητές τους σε αυτόν τον τομέα, επειδή δε γνωρίζουν πόσο λίγα γνωρίζουν και πόσα ακόμα έχουν να μαθουν. (Χρειάζεται κάποιος να γνωρίζει γραμματική για να καταλάβει ένα γραμματικό σφάλμα και να εκτιμήσει τη σοβαρότητά του).

Από την άλλη, οι «προχωρημένοι» ή «ειδικοί» σε έναν τομέα, συχνά υποτιμούν τις γνώσεις τους και τις ικανότητές τους ή πιστεύουν ότι και οι άλλοι γύρω τους βρίσκονται σε παρόμοιο επίπεδο. Αυτό συμβαίνει επειδή όσο περισσότερα μαθαίνουν για ένα θέμα τόσο συνειδητοποιούν πόσο περίπλοκο είναι, πόσα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα και πόσα πολλά έχουν ακόμα να μάθουν*. Όπως δείχνει η παρακάτω καμπύλη, η αυτοπεποίθηση επιστρέφει σταδιακά, όταν κανείς κατακτά σε βάθος ένα θέμα.

Dunning-Kruger.jpg

Σήμερα, σχεδόν δύο δεκαετίες μετά τη δημοσίευση της έρευνας των Dunning και Kruger, αρκεί μια περιήγηση στα κοινωνικά δίκτυα για να βρούμε ομάδες ανθρώπων με ελάχιστες ως μηδενικές γνώσεις γύρω από ένα θέμα να βγάζουν με ακλόνητη αυτοπεποίθηση συμπεράσματα με τα οποία γελά όποιος γνωρίζει τα βασικά. Εκεί που μας κόβεται το γέλιο, είναι όταν άνθρωποι με ελλιπή κατανόηση των πιο θεμελιωδών εννοιών και αρχών των φυσικών επιστημών ή/και των μαθηματικών, υπερασπίζονται θέσεις ψευδοεπιστημών, αδυνατώντας πλήρως να καταλάβουν γιατί αυτό που υποστηρίζουν δε βγάζει νόημα (βλέπε αντιεμβολιαστές, επιπεδιστές, ομοιοπαθητική, αστρολογία, αεικίνητα κ.λπ.). Η σιγουριά τους είναι τεράστια, όπως και η άγνοιά τους.

Όλοι αυτοί οι άνθρωποι, όπως και ο Wheeler, κατά κανόνα δεν παίρνουν ναρκωτικά και δεν έχουν παραισθήσεις. Απλά κάνουν λάθος.

* Κάθε φορά που η Επιστήμη διευρύνει τα όρια της γνώσης μας απαντώντας κάποιο ερωτήματα, άλλα ερωτήματα εμφανίζονται ως συνέπεια της απάντησης! Στο πεδίο της Αγνωστολογίας (agnotology), ορίζεται ως άγνοια η διαφορά [ερωτήματα που διατυπώθηκαν] – [ερωτήματα που απαντήθηκαν]. Αυτή μεγαλώνει συνεχώς. Ο Αϊνστάιν έκανε μια πιο γραφική αναπαράσταση, θεωρώντας τη γνώση μας για τον κόσμο ως τη διάμετρο ενός κύκλου και την άγνοιά μας ως την περίμετρό του: Όσο μεγαλώνει η πρώτη μεγαλώνει και η δεύτερη. Επιπλέον, πολλές απαντήσεις μας αποδεικνύονται αργότερα λανθασμένες. Αυτό μπορεί να κάνει την προσπάθεια να φαίνεται μάταιη, όμως δεν είναι έτσι. Όλα δείχνουν ότι η προσπάθεια για την κατανόηση του Σύμπαντος δεν έχει τέλος, όμως η Επιστήμη μάς επιτρέπει να φτάνουμε σε όλο και βαθύτερες κατανοήσεις και να αντιλαμβανόμαστε τα όρια της άγνοιάς μας. Αυτό όμως είναι θέμα άλλου άρθρου.

Πηγές:

“Η αλογομούρα κατσαριδούλα” – Ένα παραμύθι αυτοβελτίωσης για μεγάλους

 

 

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν μια κατσαριδούλα. Δεν την έλεγαν Τερέζα. Δεν ήταν διάσημη και δεν είχε παίξει σε διαφημίσεις. Δεν ήταν σταρ της τηλεόρασης και δεν είχε δει ποτέ φωτογραφίες της σε εφημερίδες και περιοδικά.

‘‘Η ιστορία έχει ήδη ξεκινήσει κι έχεις πάει ένα βήμα μπροστά. Δεν είναι λίγο. Τα χέρια που σε κρατούν στη γη, λύνονται. Πήρες την απόφαση και μπήκες στο ταξίδι’’.

Ήταν κακομούτσουνη με μακρύ πρόσωπο κι οι άλλες κατσαρίδες αλλά και τα υπόλοιπα πλάσματα που φιλοξενούνταν στο ίδιο κομμάτι του σωλήνα της οικιακής αποχέτευσης την φώναζαν “αλογομούρα”. Είχε μακρύ πρόσωπο με τραβηχτό πηγούνι το οποίο την έκανε να γράφει μακριές σκιές στις γωνίες και της προπορευόταν, σκιάζοντας τα κουνουπάκια του κρασιού και τις μύγες των βόθρων, τα οποία απομακρύνονταν με φρίκη, βουίζοντας. Άλλοτε άκουγε να της το ψιθυρίζουν πίσω από την πλάτη και ένοιωθε το περίπαιγμα ως ανατριχίλα. Άλλοτε της το ‘λεγαν κατάφατσα, πράγμα που της δημιουργούσε μια έκφραση πόνου και απελπισίας, χειρότερη ίσως από εκείνη εντομοκτόνου. Λοιπόν, αυτή η κατσαριδούλα είχε φτερά. Κι όπως όλες οι κατσαρίδες με φτερά μάλλον ήταν από την Αμερική. Λένε, χωρίς όμως να έχει πιστοποιηθεί επιστημονικά, ότι οι αμερικανίδες είναι ασχημούτσικες και άγαρμπες και έχουν βαρύ σκελετό που τις κάνει να συγγενεύουν με την οικογενειακή κατηγορία των φορτηγατζήδων. Δεν ξέρει πως ακριβώς, και μετά από ποιες περιπέτειες κατέληξε οι ίδια και το σόι της στην Αθήνα. Κι η ίδια δεν γνώριζε αγγλικά αλλά μασούσε με τη προβοσκίδα της, κάνοντας ρυτίδες, όπως σωλήνας ηλεκτρικής σκούπας, τα βασικά ελληνικά και λίγα ρώσικα, από τα συστατικά που διάβαζε της ρώσικης σαλάτας, την οποία λάτρευε. Και στις δυο γλώσσες δεν γνώριζε πάνω από χίλιες λέξεις όλες κι όλες.

Λοιπόν η Mary, όποτε έβγαινε από τον υπόνομο, αργά τα βράδια, και σύχναζε πίσω από το περίπτερο της Διονυσίου Αεροπαγίτου, κάτω από το ψυγείο με τα αναψυκτικά έπιανε κουβέντα με ένα γρύλλο, που είχε ένα πόδι και μισό δοξάρι.

‘‘Η ιστορία τσουλάει σε λέξεις που ‘χουν ρόδες κι έχει πάει δυο βήματα μπροστά κι εσύ βρίσκεσαι δυο μέτρα πάνω από το έδαφος, δυο εκατοστά πάνω από το πιο ψηλό κυπαρίσσι αυτού του κόσμου.’’

Η φιλία τους γεννήθηκε έναν πολύ βροχερό Σεπτέμβρη, όταν ο γρύλλος, σε ένα γάμο δύο γκέι μυρμηγκιών, που τον είχαν καλέσει να παίξει μπασαβιόλα, γλίστρησε από τη στενή σκαλωσιά που είχαν στήσει με δυο ακρίδες για την μπάντα, και πέφτοντας, χτύπησε στο ένα πλευρό του, στη μαντεμένια εσχάρα του υπονόμου. Κανείς δεν πήρε χαμπάρι πως ο γρύλλος είχε πέσει από το  πρόχειρα στημένα πάλκο, καθώς όλα τα έντομα, περασμένα μεσάνυχτα, είχαν όλα μεθύσει και μισά από αυτά κοιμόντουσαν κατάχαμα, βγάζοντας σάλια από το ανοιχτό τους στόμα. Εξάλλου η μπασαβιόλα που κάλυπτε τον ήχο που έβγαζαν τα βιολιά, τους την έδινε στα νεύρα και τα ενοχλούσε. Τώρα που δεν ακουγόταν πια ήταν για τα περισσότερα μια ευχάριστη ανακούφιση και σε δυο λεπτά τους είχε πάρει ένας ύπνος βαθύς κι έβλεπαν το τρίτο πια όνειρο. Κι όλα αυτά γίνονταν επάνω στην επιφάνεια του κόσμου. Αλλά, όπως κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί ότι υπάρχει ζωή σε άλλους πλανήτες, έτσι δεν μπορεί να αρνηθεί και ότι κάτω από τη γη υπάρχει άλλος κόσμος. Στους υπονόμους και στους βόθρους, στα υπόγεια νερά της βροχής, στις στρώσεις χώμα ανάμεσα στις ρίζες, ζουν οργανισμοί που έχουν αναπτύξει άλλες συνήθειες και άλλες κουλτούρες. Στα σκοτάδια τα βλέπουν τελικά πιο φωτεινά από εμάς που μας καίει ο ήλιος.

‘‘Η ιστορία έχει ήδη πάει τέσσερα βήματα πιο πέρα κι εσύ αγγίζεις τη σελήνη. Αναπνέεις τώρα με την ίδια σου την εκπνοή. Με τα μπουκώματα αέρα που είχες τόσο καιρό στη γη μαζέψει μέσα σου, ενώ δεν το γνώριζες. Καις καύσιμα από όνειρα. Τα όνειρα είναι τριάντα τοις εκατό αέρας, για να ‘ναι ελαφριά και να σηκώνονται ψηλά’’.

Κάτω στα υπόγεια, λοιπόν, της Αθήνας, μισολιπόθυμο τον μάζεψε η κατσαριδούλα, η οποία – κοίτα τώρα πως συμβαίνουν τα θαύματα – είχε πάρει μόλις το δίπλωμα της Ερυθροσταυρίτισσας. Και η σύμπτωση δεν τελειώνει φυσικά εδώ. Συνεχίζεται ακόμα παραπέρα και ακόμα πιο πέρα από το παραπέρα και ξετυλίγεται σε χιλιόμετρα. Δεδομένου ότι η κατσαριδούλα είχε κλειστεί στον εαυτό της από τις επιλογές των άλλων και είχε γίνει κάπως αντικοινωνική και “απροσάρμοστη”, το ‘χε ρίξει στην μελέτη για να τρώει τις ελεύθερες ώρες της στον υπόνομο. Είχε δείξει λοιπόν ιδιαίτερο ζήλο στα σεμινάρια παθολογίας και ανατομίας και είχε μάθει όλες τις φόρμουλες και τις ιατρικές τεχνικές για να λύνει και να δένει σκελετούς από όλα τα έντομα και τα θηλαστικά. Κάνοντας καθημερινά πρακτική εξάσκηση σε μια γριά μέλισσα που τα είχε χαμένα από Αλτσχάιμερ και δεν αντιστεκόταν ιδιαίτερα στα παρακαλετά της να κάθεται ακίνητη να την επιδέσει για να περνάει τις εξεταστικές, είχε γίνει μία εξπέρ τραυματολόγος. Τελικά κατάφερε να πάρει το δίπλωμά της με έπαινο και ο πρόεδρος του Ερυθρού Σταυρού της είχε αποδώσει, ως βραβείο καλής θέλησης, το κιτ της καλής Ερυθροσταυρίτισσας: μια καρφίτσα τσίγκινη, μια κάτασπρη στολή, ένα ζευγάρι γόβες με χαμηλά τετράγωνα τακούνια κι ένα ζευγάρι στρογγυλά αυτοκόλλητα με τον κόκκινο σταυρό, τα οποία κατά τη διάρκεια της τελετής ο Πρόεδρος του Ερυθρού Σταυρού, της τα κόλλησε στα φτερά κι η κατσαριδούλα έμοιαζε σαν στούκας. Βγήκε περιχαρής με μάτια που έλαμπαν κρατώντας στα χέρια το κιτ των πρώτων βοηθειών το οποίο περιείχε οξυζενέ, ιώδιο, καμφορά για εντριβές, επιδέσμους, γάζες αποστειρωμένες, λογιών – λογιών πενικιλίνες και αντίδοτα για εντομοκτόνα, καθώς τα έντομα παθαίνουν συχνά – πυκνά διάφορα ατυχήματα από δαύτα.

Βγαίνοντας λοιπόν σε ένα υπόγειο ξέφωτο του υπονόμου, σε μία διασταύρωση που ενώνονται τα λύματα, έχοντας πιασμένα τα χέρια της με τα δώρα που της είχαν απονεμηθεί, και στο στόμα της μία κούτα από μελωμένους λουκουμάδες, για να την πάει δώρο στη μέλισσα που την είχε βοηθήσει, πήρε μία γλίστρα σε κάτι τηγανόλαδα που μόλις είχαν ξεχυθεί από μία ταβέρνα στην Πλάκα. Τέτοια ώρα οι υπόνομοι είναι καθαροί γιατί όλοι έχουν κάνει τις ανάγκες τους κι έχουν από ώρα τραβήξει καζανάκια και πώματα από τους νεροχύτες αλλά η εν λόγω ταβέρνα εκτάκτως είχε μείνει ανοιχτά μέχρι αργά, καθώς η πτήση του γκρουπ των Γιαπωνέζων από το Τόκυο είχε καθυστερήσει να έρθει, και εκείνη ακριβώς τη στιγμή είχαν αρχίσει τα σερβιρίσματα και η κουζίνα είχε πάρει φωτιά. Τα χυμένα λίπη την έκαναν να χάσει ισορροπία και πατινάροντας με τα δυο πισινά πόδια, φορτωμένη με όλα τα πράγματα, έπεσε πάνω στον γρύλλο.

“Δεν το έχεις πάρει καν χαμπάρι, διαβάζοντας αυτές τις γραμμές αλλά τα βήματα έχουν γίνει χίλια. Χίλια είναι μαγική λέξη και την αγαπούν ιδιαίτερα οι παραμυθάδες. Πια δεν γυρίζεις πίσω. Μόνο μπροστά κοίτα, για να μην χάσεις βαρύτητα και ισορροπία.”

Το φως της δημοτικής λάμπας άστραφτε πάνω στα μάτια της και στα φτερά της. Του περιποιήθηκε τα τραύματα και στο κομμένο πόδι του έβαλε μια προθήκη από οδοντογλυφίδα από καναπεδάκια που είχε παρασύρει το σιφόνι μαζί με τις λίγδες, σαπούνια και ψίχουλα. Έτσι λοιπόν γεννήθηκε μια φιλία πολύ στενή. Τόσο στενή για την κατσαριδούλα που στις πολυλογίες της του είχε εκμυστηρευτεί τους φόβους της κι ένα όνειρο: να μπορούσε, λέει, να γυρίσει όλον τον κόσμο, γιατροπορεύοντας όλα τα έντομα που βρίσκονται εγκλωβισμένα σε εμπόλεμες χώρες στον πλανήτη. Κανείς μέχρι τώρα δεν είχε σκεφτεί να βοηθήσει τους άμαχους πληθυσμούς από κατσαρίδες και άλλα ζωύφια που κατά τύχη είχαν βρεθεί στα μέτωπα των πολεμικών συρράξεων. Ο γρύλλος ξετρελάθηκε με την ιδέα και φώναζε συνεχώς «γιούπι!» «γιούπι!», γράφοντας κύκλους σα διαβήτης γύρω από την κατσαριδούλα με την ξύλινη προθήκη που του είχε κατασκευάσει. Βέβαια το όνειρο θα έπρεπε να περιμένει και η πραγματοποίησή του να μετακινηθεί σε χρόνο μέλλοντα και απροσδιόριστο, πρώτον γιατί δεν υπήρχαν τα απαραίτητα κεφάλαια, και δεύτερον γιατί τα δυο αλογάκια της Παναγίας που εκδήλωσαν κάποια προθυμία να κάνουν τους οδηγούς του αυτοσχέδιου ασθενοφόρου από κουτί προφυλακτικών, ζητούσαν κανονικό μισθό κατά τα προβλεπόμενα του κλάδου τους συν τα εκτός έδρας. Στο άκουσμα των απαιτήσεων του γρύλλου του έφυγε η προθήκη και σωριάστηκε στα πλακάκια ενώ της κατσαρίδας χαλάρωσε τόσο η προβοσκίδα της που έμοιαζε ελέφαντα και έκανε τη μούρη της πιο αλογομούρα από ποτέ.

“Δέκα χιλιάδες βήματα. Κοιτάς τον ήλιο. Μπροστά σου ο Ερμής, πίσω η γη. Δεν ανήκεις εδώ. Πάντα το ήξερες. Ξεκολλούν φλούδες από πάνω σου όλα όσα σε πίκραναν και σε καθήλωναν. Τελευταία μανούβρα.”

Έτσι, λοιπόν, αυτό το παράξενο ζευγάρι φίλων έστηναν ένα τελάρο στις γωνίες των υπονόμων, τακτοποιούσαν με σειρά πάνω του τα ιατρικά σύνεργα της κατσαριδούλας, φορούσαν τα λευκά καπελάκια τους και περίμεναν να τους πλησιάσει οποιοδήποτε έντομο είχε ανάγκη από γιατροπόρεμα: κάποιο σπασμένο ώμο ή δύσπνοια από ατμούς εντομοκτόνου. Κανένα όμως έντομο δεν τα πλησίαζε ούτε για θωρακική ακρόαση ούτε καν, από περιέργεια για μια καλημέρα. Η κατσαριδούλα, μέρα με την ημέρα μαράζωνε και κατηγορούσε την ιδιαιτερότητά της για την αποτυχία της. Ήξερε βαθιά μέσα της πως ότι κι αν είχε κάνει στη ζωή, ακόμα και τα αριστεία και οι σπουδές της ήταν για να γίνει αποδεκτή από τους άλλους. Όπως κάποιος ακριβώς για να γίνει θελκτικός στολίζεται, παρφουμαρίζεται και πηγαίνει στο γυμναστήριο.

– «Ίσως αν ήμασταν όμορφοι» πέταξε σε μια στιγμή η κατσαριδούλα «να ήταν όλα πιο απλά. Ο κόσμος να μας πλησίαζε και να μας εμπιστευόταν. Ίσως να μην είχαμε καν την ανάγκη να ασχοληθούμε ούτε με τη μουσική εσύ, ούτε εγώ να κάνω τον αποτυχημένο Σωτήρα του κόσμου. Να μην ήμουν η αλογομούρα, ούτε εσύ ο κουτσός γρύλλος». Κι αμέσως μάζεψε τις λέξεις και την προβοσκίδα της, σαν να είπε κάτι που δεν έπρεπε.

– «Κι όμως εμείς είμαστε σε αυτή την πανοτυπία του κόσμου, κάτι το ξεχωριστό. Οι ατέλειές μας είναι οι προσωπικές μας ιστορίες. Δεν μπορούν να τις αγαπήσουν όλοι. Κι η ατέλεια είναι σαν τον κάλο. Έχει παρελθόν και ρίζα. Η εκτομή προϋποθέτει έμπειρο χειρουργικό χέρι. Είμαι γεμάτος ατέλειες, εγώ. Άλλες που φαίνονται, να το κουτσό μου πόδι παραδείγματος χάρη, κι άλλες που είναι κρυμμένες από τα ρούχα μου και είναι έκθετες μόνο όταν είμαι γυμνός. Αυτές με δυσκολία τις φανερώνω και δεν τις βλέπουν όλοι».

«Αν ήμασταν όμως διαφορετικοί, όπως οι Πολλοί, όπως το πλήθος που περνάει μπροστά μας… Οι άνθρωποι αγαπούν αυτό που τους μοιάζει. Νοιώθουν οικειότητα μαζί του και σιγουριά, ακόμα κι αν είναι διαφορετικό. Τους καθησυχάζει όμως. Τουλάχιστον στην αρχή. Κι η αρχή στις σχέσεις μας είναι σημαντική. Άσχετα βέβαια πως θα εξελιχθεί αργότερα. Το ξεκίνημα έχει ήδη γίνει. Να, τώρα κοίτα αυτούς τους δύο χρυσαφένιους μπούμπουρες πως μοιάζουν μεταξύ τους. Σχεδόν φωτοτυπία. Ακόμα και το ίδιο κούρεμα κάνουν. Κάποιος περαστικός θα μπορούσε να πει πως είναι δίδυμοι.»

“Εκατό χιλιάδες βήματα. Ένα σάλτο για το εκατομμυριοστό. Έγινες όνειρο. Μη δειλιάζεις. Σου ανήκει το άπειρο.”

Ο γρύλλος γύρισε το κεφάλι και είδε τους μπούμπουρες να περπατάνε χέρι – χέρι από μπροστά του. Ήσαν όμοιοι, όπως δύο σταγόνες νερό. Δεν εντυπωσιάστηκε ιδιαίτερα και συνέχισε λέγοντας : «Μοιάζουν. Έχεις δίκιο. Αλλά πιο πολύ μοιάζει η προσωπική τους ιστορία. Παρατήρησε όμως κάπως καλύτερα πως περπατούν με καμάρι και σιγουριά. Πόσο στημένα στέκονται στο πλήθος, σαν να πρόκειται κάποιος να τους βγάλει φωτογραφία, με το καλλίγραμμο φροντισμένο σώμα, τους τετράγωνους ώμους, τις προσεγμένα περασμένες από μηχανή φαβορίτες. Σίγουρα αφιερώνουν χρόνο σε αυτό που δείχνουν στους άλλους. Θαρρείς είναι τόσο σίγουροι για τον εαυτό τους που κάλλιστα ο ένας θα μπορούσε να ζήσει χωριστά από τον άλλον. Εγώ κι εσύ, όμως, είμαστε διαφορετικοί στον κόσμο. Ερχόμαστε από αλλού κι είναι άλλες οι ανάγκες μας.»

– «Πόσο διαφορετικοί μπορεί να είμαστε εμείς; Για ποιο λόγο το λες; Και γιατί δεν είναι διαφορετικοί οι άλλοι σε σχέση με εμάς; Ίσως γιατί είμαστε λίγοι;» ρώτησε η αλογομούρα κατσαριδούλα χαλαρώνοντας ακόμα περισσότερο  την προβοσκίδα της.

– «Είναι γιατί εμείς γεννηθήκαμε πολεμιστές σε αντιξοότητες. Γιατί εμείς, με διαφορά από τους υπόλοιπους, είχαμε αφετηρία πιο πίσω από τους άλλους. Ξεκινήσαμε πιο αργά και στο επιτραπέζιο παιχνίδι μας έκλεψαν γύρους. Το ξεκίνημα δεν ήταν επί ίσοις όροις. Κι ο κανόνας του παιχνιδιού προέβλεπε πως αν στην πορεία πολεμήσεις, αν αντισταθείς, αν φέρεις εξάρες, θα έχεις επιπτώσεις, κάποια τραύματα, κάποιες γρατζουνιές. Οι άλλοι παίχτες δεν είναι διατεθειμένοι να σε αφήσουν να περάσεις μπροστά. Κι είναι οι αμυχές οι αναμνήσεις μας. Η προσωπική μας ιστορία. Ο προσωπικός μας αγώνας. Οι ήττες μας σε μάχες που τώρα φαίνεται να κερδίζουμε έδαφος σε κάθε απειλή και τον πόλεμο.

Οι «κακοτεχνίες» στο σώμα μας, να ξέρεις, φέρνουν πάντα κάτι από το παρελθόν. Γράφονται όπως στους κορμούς των δέντρων χαράζεται ο ηλιακός χρόνος. Τα παραπανίσια κιλά όταν πέρασες εκείνη τη δύσκολη στρεσογόνο κατάσταση του χωρισμού, μια ουλή από τραύμα απροσεξίας, όταν για μήνες κακομεταχειριζόσουν τον εαυτό σου και ήσουν λιγότερο φροντιστικός, λιγότερο δοτικός και περισσότερο απαιτητικός. Τότε που έχασες τα μαλλιά σου, όταν η κατάθλιψη έπαιρνε το πάνω χέρι πάνω σου.

Έτσι λοιπόν εγώ θέλω οι άλλοι να αγαπήσουν τις ατέλειές μου, γιατί είναι οι προσωπικές μου ιστορίες. Για να με μάθουν να τις αγαπήσω κι εγώ κάπως περισσότερο, απ’ όσο τις αγαπάω. Γιατί πια τις έχω αποδεχτεί. Κι έχω κάνει τα ελαττώματα προτερήματα. Κάτι το σπάνιο και κάτι το ξεχωριστό για κάποιον ξεχωριστό και σπάνιο.

 

Και τώρα που αφέθηκες στο ταξίδι, μην ξαναγυρίσεις πίσω. Αν για κάποιο λόγο, βουτήξεις στη γη ή σε εξαναγκαστική προσγείωση βρεθείς να πάρεις κάτι από χώμα, από χρώματα καθημερινά, ξαναδιάβασε το παραμύθι.

 

Αφιερώνεται στη Μαίρη Σακελλαρίου, με αφορμή μια συζήτησή μας τον περασμένο Αύγουστο. Ένα διήγημα άνευ επιστημονικής βιβλιογραφίας.

© Copyright 2018 Σούκουλης Δημήτρης – All Rights Reserved

Το κείμενο αυτό προέρχεται από το https://nosensewords.wordpress.com

Ο Συμβολισμός των 7 Πτυχών της Hakama.

Η εικόνα ίσως περιέχει: 2 άτομα, περιλαμβάνεται ο Stylianos Anagnostakis, εσωτερικός χώρος


Η Hakama είναι παραδοσιακή Ιαπωνική ενδυμασία – φαρδύ παντελόνι με 7 πτυχές/πιέτες η οποία χρησιμοποιείται συνήθως σε μαχητικές Τέχνες όπως το Aikido, Kendo, Iaido, και Kyodo. Για όλους όσους ασχολούνται για χρόνια με τις παραπάνω Τέχνες, η ένδυση με την προσθήκη της Hakama στην εξάσκησή τους θεωρείται ότι αποτελεί ένα μείζον θέμα στη σκέψη τους. Πολλοί ασκούμενοι των Μαχητικών Τεχνών εξασκούνται μόνο με την φιλοδοξία ότι κάποια μέρα θα είναι ικανοί να φορέσουν τη Hakama, χωρίς όμως να συνειδητοποιούν τη βαθύτερη σημασία και το νόημά της. Επίσης, πολλοί εξασκούμενοι, ατυχώς για αυτούς, θέλουν να φορούν τη Hakama απλά και μόνο για καλαισθητικούς λόγους.

Άραγε γνωρίζουμε πραγματικά το νόημα της Hakama; Επειδή «η κατανόηση της ψυχής (του πνεύματος) μίας Hakama θα μας βοηθήσει να εξασκήσουμε το Aikido», όπως μας δίδαξε o O’ SENSEI.

Στο Aikido, η Hakama συνήθως φοριέται από εκπαιδευόμενους – άνδρες που έχουν επιτύχει να είναι σε επίπεδο Yudansa ( Δηλαδή μαύρη ζώνη – shodan και πάνω), εξαιρουμένων των γυναικών που έχουν τη δυνατότητα να τη φορούν σε πιο χαμηλά επίπεδα τεχνικής γνώσης (kyu). Αυτή η παράδοση δημιουργεί άθελά της μία ψευδή αντίληψη στους ασκούμενους του Aikido στην εκτίμηση της σημασίας της hakama στην πρακτική εξάσκησή τους. Υπάρχει η λανθασμένη άποψη, η οποία συνεχώς και αυξάνεται, ότι κάποιος που φοράει τη hakama, αντιπροσωπεύει και το επίπεδο γνώσεων του “Sensei”(Διδασκάλου), ή ότι θεωρείται συμβολικά ότι είναι ανώτερος στην τεχνική του κατάρτιση. Αποτελεί επίσης λυπηρό γεγονός αν ο εκάστοτε Aikidoka βιαστεί και πιέσει τον εαυτό του να συμμετέχει στις εξετάσεις που γίνονται για να διαπιστωθεί η πρόοδός του στην Τέχνη, μόνο και μόνο για να φορέσει τη hakama. Μόλις επιτύχει αυτό που επιθυμεί, άραγε το Aikido που κάνει έχει κατανοηθεί και πραγματωθεί στην ουσία του; Θα έπρεπε για όλους εμάς που αγαπάμε να ασκούμε τη συγκεκριμένη Τέχνη, να είναι σημείο έντονης ανησυχίας, ώστε να μην βαδίζουμε σε λάθος μονοπάτια. Επομένως, είναι πολύ σημαντικό να κατανοήσουμε και να εξετάσουμε το βαθύ νόημα της hakama που φοράμε στην πράξη.

H Hakama είναι ένα σύμβολο του Πνεύματος του Budo στο Aikido. Υπάρχει μία διαχρονική φιλοσοφία και αξίες που διέπουν τον Budoka ( Τον Ιππότη της Μεσαιωνικής Φεουδαρχικής Εποχής Των Σαμουράι), καθόσον όποιος θέλει να βαδίσει στα «Ιπποτικά Μονοπάτια», φέρει και την υψηλή ηθική ευθύνη για την hakama που φοράει. Υπάρχουν, λοιπόν, σε αυτήν 7 πιέτες – πτυχές που τεντώνονται κατακόρυφα, 5 στο μπροστινό μέρος και 2 στο πίσω μέρος αυτής. Κάθε μία πτυχή έχει μία βαθιά έννοια ως σύμβολο που είναι χαρακτηριστικό της διδασκαλίας του Budo. 7 διδασκαλίες του Budo που αποτελούν και τους 7 βασικούς πυλώνες του.

1. Η Αλήθεια

Η αλήθεια είναι η αποκορύφωση της υψηλότερης ανθρώπινης αναζήτησης στη ζωή. Επειδή η υψηλότερη ΑΛΗΘΕΙΑ είναι μία και μοναδική και δεν είναι άλλη από την ύπαρξη του Θείου. Ο άνθρωπος στο ταξίδι της ζωής του θα αισθάνεται άδειος και χωρίς νόημα χωρίς να συνειδητοποιεί ότι είναι απλώς ένα μικρό κομμάτι από αμέτρητες δημιουργίες του Θεού. Πολλές φορές ο άνθρωπος με την ανάπτυξη του ΕΓΩ θεωρεί τον εαυτό του σαν να είναι το επίκεντρο του κόσμου και του σύμπαντος. Στην πραγματικότητα είναι σαν ένας κόκκος άμμου μέσα στην έρημο. Η έλευσή του και η αποχώρησή του δεν έχει απολύτως κανένα νόημα, εκτός αν ανακαλύψει την αληθινή έννοια της ζωής στον κόσμο.

Στο Budo, οι Πνευματικές Αξίες είναι η ουσία της διδασκαλίας και του τελικού προορισμού του ταξιδιού της ζωής ενός budoka. Οι άνθρωποι που προσπαθούν να καταλάβουν και να εφαρμόσουν το Budo μέσω της εξάσκησης των μαχητικών τεχνών πρέπει να έχουν σαν Γνώμονα την αναζήτηση της Αλήθειας, που είναι κάτι πολύ πιο Εσωτερικό και με Θεία Σοφία εμπλουτισμένο. «Δεν υπάρχει τίποτα σε αυτήν τη ζωή που να μην μας διδάσκει», όπως επιβεβαιώνει και ο O’ Sensei. Αν ενταχθούν αυτές οι Πνευματικές Αξίες στην καθημερινή μας ζωή, αλλά και στην εξάσκηση των πολεμικών τεχνών, τότε και μόνο έχουμε κάνει ένα μεγάλο βήμα στην Αναζήτηση της Αλήθειας και στην ουσιαστική εφαρμογή του Budo.

2. Σεβασμός & Τιμή

Στην Ιαπωνική κουλτούρα η απόδοση Σεβασμού και της Τιμής προς τους άλλους είναι πάρα πολύ διαδεδομένη. Αυτές υποδεικνύονται κυρίως με την υπόκλιση “Rei” ενός ανθρώπου για κάποιον άλλον. Στο Budo σαν συμπεριφορά Σεβασμού, η οποία είναι και η αντίληψη για την αξία που αποδίδει στην Τιμή ένας Σαμουράι, είναι ότι για να θεωρηθεί ένας Σαμουράι άξιος Τιμής, έπρεπε να γνωρίζει πρωτίστως να σέβεται και να τιμά με τη συμπεριφορά του τους άλλους ανθρώπους.

Στην ηθική φιλοσοφία είναι πολύ σημαντικό να εξασκείται κανείς πώς να συμπεριφέρεται σωστά και ευγενικά, ειδικά όσον αφορά τους γονείς, τους δασκάλους και τους ανώτερους στην ιεραρχία.

Στο “Bushido Shosinshu”, ένα βιβλίο που γράφτηκε από τον Taira Shigesuke (1639-1730), γράφεται ότι: «για τους ιππότες (budoka), η καλή φροντίδα των ηλικιωμένων (γονέων) είναι θεμελιώδες πράγμα». Περαιτέρω, εξήγησε ότι οι γονείς μας είναι η προέλευση της ύπαρξής μας στη γη, η σάρκα και το αίμα που έχουμε αρχικά προέρχεται από τη δική τους. Οι γονείς θα κάνουν το καλύτερο για τη ζωή των παιδιών τους. Συνεπώς καθίσταται καθήκον κάθε ανθρώπου, ειδικά για εκείνον που ακολουθεί το μονοπάτι των ιπποτών (budoka), να «θυσιαστεί» όταν απαιτούν οι συνθήκες και να τιμήσει και τους δύο γονείς για το υπόλοιπο της ζωής του.

Επιπρόσθετα πρέπει να σεβόμαστε τους Δασκάλους μας. Ο Δάσκαλος στα Ιαπωνικά ονομάζεται “Sensei”. Δάσκαλος θεωρείται και εκείνος που είναι πιο ηλικιωμένος από εμάς, καθότι κατέχει μία βαθύτερη κατανόηση της γνώσης και της σοφίας της ζωής. Στο Budo, οι Δάσκαλοι περιγράφονται και ως οι δεύτεροι γονείς μας. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι μας δίδαξαν πολλά πράγματα για τη ζωή. Επίσης, εκπαιδεύουν και βοηθούν τους μαθητές να μπορούν να ζήσουν μια καλή και ενάρετη ζωή. Ένας Δάσκαλος “Sensei” στο Budo κατέχει μία Πνευματική θέση, όπου η ηθική ευθύνη της διδασκαλίας δεν είναι αρκετή. Θα πρέπει να είναι υπεύθυνος για την εκπαίδευση των μαθητών ώστε να γίνουν καλύτεροι άνθρωποι Σωματικά, Διανοητικά, Ηθικά και τελικά Πνευματικά. Δυστυχώς στη σύγχρονη εκπαίδευση δεν απαντάται αντίστοιχος Πνευματικός Διδάσκαλος, αλλά ένας που κατέχει μία λειτουργική θέση στο εκπαιδευτικό σύστημα.

Εκείνος που εκπαιδεύεται στο Budo, δεν δύναται να θεωρεί κάποιον που τον δίδαξε ότι ήταν ένας πρώην Δάσκαλός μου, όπως δεν μπορεί κανείς να πει οι «πρώην γονείς μου», τη στιγμή μάλιστα που και ο ίδιος έχει γίνει γονέας. Οι Γονείς θα εξακολουθούν να είναι οι γονείς μας, τους οποίους θα πρέπει να τους αγαπάμε και να τους τιμούμε ως το τέλος της ζωής μας. Επίσης για τους Δασκάλους μας, θα παραμείνουν οι δάσκαλοί μας διότι οι γνώσεις που δίδονται από αυτούς θα μας καθοδηγούν μέχρι το τέλος της ζωής μας.

3. Τιμιότητα και Ειλικρίνεια

Η τιμιότητα και η ειλικρίνεια με λόγια και πράξεις είναι ουσιαστικής σημασίας στο Budo. Όταν τιμούμε κάποιον, πρέπει να το εκδηλώνουμε με όλη μας την καρδιά και την ψυχή μας, όχι απλά μόνο με την φυσική παρουσία μας (επιτηδευμένα). Όταν μιλάμε, να λέμε πάντοτε την αλήθεια, τι πραγματικά αισθάνεται η καρδιά μας και το μυαλό μας με ένα καλό και τίμιο τρόπο έκφρασης. Η τιμιότητα είναι δύσκολο να εκφραστεί εκτός από εκείνους που έχουν περίσσιο θάρρος στην ψυχή τους. Η διατήρηση της εμπιστοσύνης των άλλων, είναι μία από τις σημαντικότερες πτυχές της τιμιότητας και της ειλικρίνειας.

Μία ιστορία αναφέρεται : « Αν εμπιστευθούμε χρυσάφι στα χέρια ενός φίλου ο οποίος θα ταξιδέψει μακριά, πρέπει να είμαστε βέβαιοι ότι το χρυσάφι είναι ασφαλές και ότι θα μας επιστραφεί ακέραιο πίσω. Υποθέτοντας ότι αυτό θα συμβεί ακόμη και αν ο φίλος μας στη διαδρομή πεθάνει, θα πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι το χρυσάφι είναι σε ασφαλή χέρια των κληρονόμων ή της οικογένειάς του και ότι κανείς από αυτές τις κατηγορίες προσώπων δεν θα καρπωθεί το παραμικρό πλεονέκτημα από αυτή τη δυσάρεστη κατάσταση». Άνθρωποι που μπορούν να κάνουν τέτοια πράγματα είναι αληθινοί «Ιππότες».

4. Πίστη – Αφοσίωση

Η Πίστη – Αφοσίωση αποτελεί μια αξιέπαινη χειρονομία, την στιγμή που η προδοσία υποδηλώνει χαμηλή και περιφρονητική συμπεριφορά. Ένας αληθινός ιππότης θα διατηρήσει την πίστη του και την αφοσίωσή του σε κάτι ανώτερο ακόμη και όταν πρέπει να θυσιάσει τη ζωή του για τα ιδανικά του. Ο Σαμουράι στα παλιά χρόνια (πριν από την εποχή Meiji – εποχή του μετασχηματισμού στη νέα Δυτική μοντέρνα κουλτούρα) ήταν πρόθυμοι να θυσιάσουν τη ζωή τους για να υπερασπιστούν τον Άρχοντά τους ή το δρόμο (RIU) της πολεμικής τους τέχνης. Στις μέρες μας, η πίστη και η αφοσίωση, εφόσον ενυπάρχει, θεωρείται μία πολύ ευγενής στάση και συνάμα πολύ σπάνια. Η συγκεκριμένη συμπεριφορά ανήκει μόνο σε εκείνους που έχουν το Θάρρος εμποτισμένο στην ψυχή τους. Συνήθως αυτό που πραγματικά συμβαίνει στην σημερινή εποχή, είναι ότι πολύ εύκολα κάποιος προβαίνει στην προδοσία, εφόσον μπορεί κάτι να βλάψει τον εαυτό του ή έχει μεγαλύτερο όφελος από μία κατάσταση. Η συγκεκριμένη συμπεριφορά αντίκειται στο Δρόμο του Budo (του Ιππότη).

Η αφοσίωση στην εφαρμογή του Δρόμου που ακολουθεί η Πολεμική Τέχνη η οποία ασκείται, είναι ακόμη σχετική με το παρών, αλλά όχι και με την έννοια της απαγόρευσης της μάθησης των διδασκαλιών των άλλων Μαχητικών Τεχνών. Ο κάθε ασκούμενος πρέπει να διατηρεί το καλό όνομα της Σχολής την οποία ακολουθεί και εξασκείται με έναν τρόπο δεν αντίκειται στην Παράδοσή της και της Γνώσης που έχει μάθει.

5. Ευγένεια : Τρόπος Συμπεριφοράς

Ο κώδικας Δεοντολογίας και ο τρόπος Συμπεριφοράς αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του Budo. Χωρίς τη σωστή και αξιοπρεπή συμπεριφορά, κάποιος δεν μπορεί να ονομαστεί «πολεμιστής», ακόμη και αν θεωρείται κορυφαίος στις τεχνικές. Η στάση “Rei” – Υπόκλιση είναι ένα παράδειγμα που μπορεί εύκολα κάποιος να κατανοήσει. Η Υπόκλιση γίνεται όταν κάποιος εισέρχεται σε ένα dojo για να εξασκηθεί αλλά και στο τέλος αυτής και πρέπει να γίνεται με βαθιά κατανόηση. Πολλές φορές το να υποκλιθεί κανείς θεωρείται δεδομένο, αλλά αγνοείται το Πνεύμα της πρακτικής αυτής. Ας έχουμε κατά νου ότι η πρακτική μας εξάσκηση δεν περιορίζεται μόνο για να εξασκήσουμε τις τεχνικές, αλλά αναμένεται να αποτελέσει έναν Νοητικό, Ηθικό και Πνευματικό Στόχο που κάθε aikidoka πρέπει να έχει και μπορεί να εφαρμόσει ενδεχομένως και σε οποιασδήποτε άσχημες συνθήκες της καθημερινότητάς του, εκτός του dojo. Σε αυτή την περίπτωση απαιτείται ένας κώδικας δεοντολογίας και συμπεριφοράς που εκδηλώνεται μέσω της αυτοπειθαρχίας με σκοπό να καλλιεργήσει το Θάρρος, που ακολουθείται από την μετριοφροσύνη.

6. Γνώση και Σοφία

Το Budo είναι μια μορφή γνώσης που παράγει Σοφία. Κάθε γνώση πρέπει να έχει ως αποτέλεσμα μια αξία Σοφίας. Χωρίς Σοφία, η γνώση θα οδηγήσει σε καταστροφικά αποτελέσματα. Για αιώνες, οι άνθρωποι δημιουργούν γνώση και τεχνολογία, που δεν συνοδεύεται και από την ανάλογη Σοφία.

Σαν παράδειγμα θα μπορούσαμε να αναφέρουμε την παραγωγή των όπλων. Στις μέρες μας η ύπαρξη υψηλής τεχνολογίας στην κατασκευή των όπλων, όλο και περισσότεροι αθώοι άνθρωποι γίνονται θύματα πολέμου, ενός πολέμου που κατά βάση προέρχεται από την ανθρώπινη απληστία. Το παραπάνω αποτελεί ένα καλό παράδειγμα για το πώς η κακή χρήση της γνώσης μέσω της παραγωγής των όπλων, δεν παράγει Σοφία.

Στο Budo μαθαίνει κάποιος για την αξία της ζωής και του θανάτου. Εκπαιδεύεται με την Καρδιά του, το Νου του, και το Σώμα του να δεχτεί το θάνατο ή πολλές φορές και να τον προκαλέσει. Επομένως, η γνώση του Budo χωρίς Σοφία αποτελεί ανθρωπιστική καταστροφή. Η υψηλότερη Σοφία του Budo λοιπόν, είναι να σφυρηλατήσει την καρδιά, το μυαλό και το σώμα μας στην ενθάρρυνση και αναζήτηση της υψηλότερης αξίας της Αλήθειας.

7. Θάρρος

Το Θάρρος τοποθετείται ιεραρχικά στην τελική ακολουθία των 7 πυλώνων του Budo, επειδή το θάρρος μπορεί να επιτευχθεί μόνο αφού ένα άτομο είναι σε θέση να καταλάβει και να ηγηθεί των 6 προηγούμενων πυλώνων. Το θάρρος μέσα σε έναν ιππότη είναι μια ακτινοβολία ευγενών χαρακτήρων. Το θάρρος βασίζεται στην κατανόηση των αξιών της πραγματικής αλήθειας και της τιμής στον εαυτό μας, όχι στο θάρρος που εκδηλώνεται από την οργή και στην επιθυμία να νικήσουμε άλλους.

Η ανάμνηση του θανάτου είναι επίσης πολύ σημαντική για να καθιερωθεί ο χαρακτήρας του Budo, γιατί κάποιος που θυμάται πάντα το θάνατο θα κρατήσει τη δράση του και τη συμπεριφορά του για να παραμείνει στο δρόμο της αλήθειας. Ένας Σαμουράι πρέπει πάντα να θυμάται το θάνατο ανά πάσα στιγμή, τόσο κατά τη στιγμή της μάχης που θα μπορούσε να οδηγήσει σε θάνατο είτε τον εαυτό του είτε τον αντίπαλό του, όσο και στην καθημερινή ζωή. Το θάρρος για να αντιμετωπίσει τον θάνατο είναι μία επίγνωση για τον budoka στην αντιμετώπιση της πραγματικής μάχης, επειδή στην πραγματική μάχη δεν υπάρχει Νίκη ή η Ήττα, αλλά μόνο για να ζήσει ή για να πεθάνει. Επομένως, ένας budoka πρέπει να εξασφαλίζει ότι θα παραμείνει προσκολλημένος στην αξία της αλήθειας, διότι γνωρίζει καλά ότι η πρώτη μάχη μπορεί να είναι η τελευταία του μάχη. Από τη στιγμή που πήρε την απόφαση να πολεμήσει δεν υπάρχει σκέψη υποχώρησης ή να τρέξει. Επίσης, ότι ποτέ δεν θα μετανιώσει για την απόφασή του, ακόμη και αν γνώριζε ότι θα έχανε τη ζωή του, επειδή ήξερε ότι αυτή είναι η αλήθεια.

Ο Miyamoto Musashi εξήγησε στο βιβλίο «Go Rin No Sho» (το βιβλίο των πέντε δαχτυλιδιών) ότι ο Σαμουράι που θα βρεθεί σε μάχη, σηκώσει το σπαθί του και πει ότι: «Θα επιβιώσω εδώ», τότε είναι πιθανότερο ότι αυτός θα πεθάνει νωρίτερα από ό,τι σκέφτηκε. Αντίθετα, εάν ένας Σαμουράι έσυρε το σπαθί του και είπε: “Θα πεθάνω εδώ, θα πεθάνω με τιμή”, τότε είναι πιθανότερο ότι θα ζήσει περισσότερο από ό,τι περίμενε.

Και πάλι στο Budo, η αξία του θάρρους είναι το αποτέλεσμα της κατανόησης των αξιών της Αλήθειας και της Ηθικής Δόξας, έτσι ώστε η πραγματική μάχη δεν είναι αν θα κερδίσουμε ή θα χάσουμε, αλλά η αξία του σωστού και του λάθους στην στάση μας και στην εν γένει συμπεριφορά μας απέναντι στη ζωή που ζούμε.

Σε κάποια βιβλιογραφία, οι αξίες του Budo εξηγούνται με διαφορετική τάξη ή περιεχόμενο, αλλά εξακολουθούν να έχουν την ίδια ουσία, δηλαδή εκείνες των Ηθικών, Διανοητικών και Πνευματικών αξιών για ένα budoka. Με βάση τις αξίες που περιεγράφηκαν παραπάνω, ως ευθύνη της κατανόησης της σημασίας της Hakama που φοράει, αναμένεται ότι ο εκάστοτε aikidoka, ειδικά στο επίπεδο της Yudansha, μπορεί να καταλάβει ή να κατανοήσει στο βάθος της, να την εφαρμόσει στη ζωή και να την διδάξει στην επόμενη γενιά μαθητών.

Από το www.dinfo.gr
Ν’ αγαπάς τους φωτεινούς ανθρώπους…

Κάθε φορά που βρισκόταν μπροστά μου ένα ποτήρι νερό που δεν ήταν ούτε γεμάτο, μα ούτε κι άδειο, σκεφτόμουν πως θα το χαρακτήριζα. Μισογεμάτο η μισοάδειο;

Κατέληξα σε δυο πράγματα. Πρώτον πως αν είναι κάτω από τη μέση το βλέπω μισοάδειο, ενώ αν είναι πάνω από τη μέση του ποτηριού μισογεμάτο. Δεύτερον πως δεν έχει καμία σημασία η ταμπέλα που θα βάλω στο ποτήρι. Όπως και να το δεις άλλωστε, πάλι μισό κάτι θα είναι. Το μόνο που έχει σημασία είναι το ποτήρι να αδειάζει και να το ξαναγεμίζεις. Το θέμα είναι να μην σταματήσεις να διψάς. Όσο διψάς το ποτήρι θα γεμίζει.

Ν’ αγαπάς τους ανθρώπους που κρατούν γεμάτα ποτήρια στα χέρια τους. Εκείνους που για να ξεδιψάσουν πρέπει να πιουν ολόκληρο το ποτήρι, μέχρι την τελευταία σταγόνα, κι ας αδειάσει. Εκείνους που δεν αφήνουν τα ποτήρια τους μισά από φόβο μήπως και δεν καταφέρουν να τα ξαναγεμίσουν. Εκείνους που αν χρειαζόταν, θα έσκαβαν τη γη με τα χέρια τους για να βρουν νερό και να ξαναγεμίσουν το ποτήρι. Εκείνους που ο μόνος τρόπος για να πιουν μισό ποτήρι νερό, είναι γιατί θέλησαν να το μοιραστούν με κάποιον άλλο. Εκείνους που κάθε φορά που αδειάζουν το ποτήρι τους χαμογελούν με ευχαρίστηση. Εκείνους που ακόμα κι όταν ξέρουν πως πίνουν το τελευταίο τους ποτήρι, αναφωνούν άσπρο πάτο.

Ν’ αγαπάς κι εκείνους που σου λένε καλημέρα με την καρδιά τους, όχι με το μυαλό τους. Εκείνους που αν η ζωή ήταν ρουλέτα θα πόνταραν όλα τους τα λεφτά στην επόμενη μέρα, γιατί πάντα θα νιώθουν πως θα είναι η καλύτερη . Εκείνους που σε παρασύρουν στη χαρά, όχι στη θλίψη. Εκείνους που λένε δεν πειράζει, όχι  δε με νοιάζει. Εκείνους που χορεύουν στη βροχή, χωρίς να τους νοιάζει αν θα βραχούν. Εκείνους  που ονειρεύονται, χωρίς να χρειάζεται να κλείσουν τα μάτια. Εκείνους που όταν θέλουν κάτι, επιμένουν πως γίνεται. Εκείνους που όταν χαμογελούν, λάμπουν τα μάτια τους. Εκείνους που περπατούν προς τα πίσω μόνο για να πάρουν φόρα. Εκείνους που φτιάχνουν σχέδια στην άμμο κι όταν τα χαλάει το κύμα χαμογελούν, γιατί εκείνοι βλέπουν το σχήμα τους ν’ αλλάζει, όχι να χαλάει.

Ν’ αγαπάς εκείνους που χαμογελούν λίγο παραπάνω. Εκείνους που γίνονται φίλοι με τον ήλιο και φωτίζουν τις μέρες σου. Εκείνους που πιστεύουν πως ο κόσμος μπορεί να γίνει καλύτερος. Εκείνους που ξέρουν πως η ζωή είναι πρεμιέρα, χωρίς πρόβες και δίνουν καθημερινά τον καλύτερο εαυτό τους. Εκείνους που αν τους ρωτήσεις αν είναι ευτυχισμένοι θα απαντήσουν ναι χωρίς δισταγμό. Εκείνους που δεν θεωρούν την υγεία δεδομένη αλλά πολύτιμο δώρο χωρίς εγγύηση και με δυνατότητα επιστροφής. Εκείνους που φτιάχνουν ονειροπαγίδες για να φυλακίζουν τους εφιάλτες. Εκείνους που ανοίγουν διάπλατα τα χέρια για να σ’ αγκαλιάσουν. Εκείνους που βγάζουν τη γλώσσα τους στις δυσκολίες και τις κοροϊδεύουν.

Το προσδόκιμο ζωής στην Ελλάδα είναι τα 80 έτη. Υποθέτουμε πως ο άνθρωπος κοιμάται κατά μέσο όρο 8 ώρες τη μέρα, δηλαδή το 1/3 της κάθε ημέρας. Στα 80 χρόνια λοιπόν που ζει, τα 26 κοιμάται και μένουν άλλα 54. Για 40 χρόνια πρέπει θεωρητικά να δουλεύει περίπου, 8 ώρες την ημέρα, άλλο 1/3 λοιπόν, πράγμα που μεταφράζεται σε 13 χρόνια δουλειάς. 39 χρόνια λοιπόν από τη ζωή μας κατά μέσο όρο τα περνάμε δουλεύοντας και για να κοιμηθούμε. Ούτε πολλή, ούτε  λίγη, μα παραλίγο η μισή μας ζωή.

Ο χρόνος που μένει δεν είναι απεριόριστος μα ούτε και αμελητέος. Για κάποιους είναι τρομακτικός. Για κάποιους άλλους απλά σημαντικός. Αυτοί οι άλλοι τον απολαμβάνουν, τον σέβονται, του χαμογελούν, του κλείνουν το μάτι και τον εκμεταλλεύονται. Αυτούς ν’ αγαπάς.

Στέφανος Ροζάνης. Η φιλοσοφία στη μετανεοτερική εποχή: Maurice Merleau-Ponty – Maurice Blanchot – Jacques Derrida.

Στο ΙΔΡΥΜΑ Β. & Μ. ΘΕΟΧΑΡΑΚΗ, Βασ.Σοφίας 9 & Μέρλιν

ΡΟΖΑΝ

Στη σειρά αυτή των διαλέξεων, με αφορμή το έργο των Γάλλων φιλοσόφων Maurice Merleau-Ponty, Maurice Blanchot και Jacques Derrida αναζητούνται οι ιδέες της μετανεοτερικής εποχής μας ως αντικείμενο μιας φιλοσοφικής ενατένισης στο επίπεδο εκείνο, όπου συγκροτούνται ως έννοιες της πολιτισμικής ιστορίας.

  • ΙΔΡΥΜΑ Β. & Μ. ΘΕΟΧΑΡΑΚΗ, Βασ.Σοφίας 9 & Μέρλιν

Κάθε Δευτέρα, 18.00-20.00

(2, 9, 16, 23, 30 Οκτωβρίου 2017
6, 13, 20, 27 Νοεμβρίου 2017
4 Δεκεμβρίου 2017)

 

ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΠΟΛΕΜΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ

~  Στυλιανός Γ. Αναγνωστάκης

Στην Άπω Ανατολή οτιδήποτε έχει μία βαθιά σχέση με το συμβολισμό. Αρχαίες παραδόσεις και έθιμα εξακολουθούν να συνυπάρχουν με την πιο προηγμένη τεχνολογική πρόοδο και τον εκσυγχρονισμό. Ακόμη και σε αυτές τις σύγχρονες ημέρες, όταν ο άνθρωπος αποφασίσει να κατευθυνθεί προς τον εσωτερισμό, επιβιώνει ένα ανεπηρέαστος κόσμος, όπου οι πιο ευγενείς και ιπποτικές αρετές εξακολουθούν να εμπνέουν : είναι το BUDO.

sa

 

BUDO σημαίνει «ο δρόμος της ειρήνης μέσω της πρακτικής των πολεμικών τεχνών». Η λέξη προέρχεται από το “BUSHI” (αναφέρεται στον ευγενή, τον ιππότη, τον προστάτη και φύλακα της Καθεστηκυίας Τάξης, τον εγγυητή της δικαιοσύνης και κάτοχο των υψηλότερων ιδανικών και της ηθικής. Αυτός είναι ο κάτοχος του Ναού) και “DO” (που υποδηλώνει το δρόμο, την αναζήτηση της πνευματικότητας).

To BUDO, λοιπόν, είναι ο δρόμος που ακολουθείται από τον ιππότη, ως τον άνθρωπο που ενσαρκώνει τις ευγενέστερες αρετές και τις εφαρμόζει στην υπηρεσία της κοινωνίας. Το συγκεκριμένο θέμα είναι εκτεταμένο και θα απαιτούσε ένα μεγάλο δοκίμιο για να αναλυθεί προσεκτικά, έτσι, θα προσπαθήσω να περιγράψω στη συμβολική γλώσσα τους τρεις πτυχές της μύησης στο BUDO:

  1. To DOJO (Ο τόπος όπου ο Δρόμος ασκείται )
  2. Το DOGI (Η ενδυμασία – στολή του Δρόμου)
  3. Το REIGI (Η Τελετή ή το Τυπικό)

Το dojo είναι συμβολικά προσανατολισμένο κατά τρόπο που η Γη, ο Άνθρωπος και το Σύμπαν μπορούν αρμονικά να ολοκληρωθούν. Στον εσωτερικό του χώρο υπάρχουν συγκεκριμένες περιοχές που συμβολικά συνδέονται με ειδικές ενέργειες, οντότητες και αριθμούς. Στο μέσο της βορεινής πλευράς υπάρχει η SHINZA, που κυριολεκτικά σημαίνει «τόπος που κατοικεί ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ» ή με διαφορετικά λόγια είναι « Η ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ». Στην περιοχή αυτή υπάρχει ένας βωμός (Tokonoma), πάνω από τον οποίο έχει αναρτηθεί μία ιερή καλλιγραφία και όπου σπαθιά (Katana) και άλλα ιερά αντικείμενα που χρησιμοποιούνται στις τελετές έχουν τοποθετηθεί. Η Shinza πρέπει να γίνεται βαθιά σεβαστή από τους μυημένους, διότι πνευματικά αντιπροσωπεύει την ύπαρξη του Αρχικού Πνεύματος : είναι το “Sanctum Sanctorum – Τα Άγια των Αγίων” του dojo. Η Shinza είναι ο τόπος όπου οι λεπτές ενέργειες που απορρέουν από την Αρχική Πηγή – Καρδιά/Πνεύμα, επικοινωνούν με την Ανεξάρτητη Καρδιά/Πνεύμα του κάθε εκπαιδευόμενου. Αυτή η ροή ενεργειών σχηματίζει τον “Εγγρηγορώς” του Budo. Η Shinza είναι το Αντι – Χάος, επειδή αντιπροσωπεύει την Κοσμική Τάξη που προήλθε από το Δημιουργό.

Στα δεξιά της Shinza είναι η Κamiza, που κυριολεκτικά σημαίνει «ο Τόπος που διαμένουν τα πνεύματα της Φωτιάς και του Νερού». Η Kamiza συμβολίζει τα στοιχεία της Φύσης: Στην Ανατολική παράδοση το στοιχείο της Φωτιάς – Δημιουργίας τοποθετείται προς το Νότο και σχετίζεται με το καλοκαίρι ; το στοιχείο του Μετάλλου – Διαίσθησης τοποθετείται προς τα Δυτικά και σχετίζεται με την άνοιξη; το στοιχείο του Νερού – Σοφίας τοποθετείται προς τα Βόρεια και σχετίζεται με το χειμώνα; το στοιχείο του Ξύλου – Φαντασίας τοποθετείται προς τα Ανατολικά και σχετίζεται με το φθινόπωρο ; η Γη – Θέληση είναι τοποθετημένη στο κέντρο. Η Kamiza επιπλέον της μυθικής ένωσης της φωτιάς, του ύδατος και των άλλων στοιχείων, αντιπροσωπεύει και την ανάμειξη του αρσενικού – θηλυκού, της αγάπης και του πνεύματος. Στα αριστερά της Shinza είναι η Shimoza, ο τόπος όπου σώζονται τα πνεύματα των προγόνων. Συμβολίζει τη δύναμη του παρελθόντος, τη βασική εμπειρία της εξέλιξης όλων των ανθρώπων, των ζώων και των φυτών. Η ένωση των τριών Shinza-Kamiza-Shimoza είναι μία Τριάδα, που θα πρέπει να συγκρίνεται με εκείνη της καθολικής απόκρυφης επιστήμης.

Στα νότια, υπάρχει η Hikae Seki, που κυριολεκτικά σημαίνει «τόπος όπου κρατούνται οι σημειώσεις» : αυτό είναι το μέρος που προορίζεται για τους μαθητευόμενους, τους νέους προς μαθητεία και τους αρχάριους, όσοι επιθυμούν να μυηθούν στις πολεμικές τέχνες. Στη συμβολική του έννοια, το μέρος αυτό συνδέεται με τη Θηλυκή Υπόσταση, τον Δέκτη των διδασκαλιών του Διδασκάλου προς τους μαθητές, σε αντίθεση με τη Βορεινή πλευρά, μπροστά από τη Shinza, όπου κάθεται ο Διδάσκαλος και αντιπροσωπεύει την Αρσενική Υπόσταση, ή την Εκπομπή των διδασκαλιών του προς τους μαθητευόμενους. Μια κεντρική γραμμή κόβει συμβολικά το dojo σε δύο μέρη, δεξιά και αριστερά, ανατολικά και δυτικά. Ονομάζεται Seitchu Sen. Η οριζόντια γραμμή αντιπροσωπεύει τον άξονα του ορατού κόσμου, το επίπεδο της εκδήλωσης της ανθρωπότητας στη γη. Είναι το σύμβολο της αλληλεπίδρασης μεταξύ ουρανού και γης. Στα δεξιά της γραμμής αυτής κάθονται οι πιο έμπειροι μαθητές, ενώ στα αριστερά κάθονται οι λιγότερο έμπειροι μαθητές, ή οι αρχάριοι. Παραδοσιακά το dojo είναι χώρος που δεν θερμαίνεται, με σκοπό οι μαθητές να αντιλαμβάνονται τις κλιματικές μεταβολές και τα αρώματα των εναλλαγών των εποχών. Το dojo είναι ευλογημένο από τον καθαρμό (misogi) και από τον εξορκισμό (harai) ιεροτελεστιών, προκειμένου να καλεστούν τα ευεργετικά πνεύματα (kami) και να διώξουν τις εχθρικές οντότητες. Ένα τελετουργικά αφιερωμένο dojo είναι ένα προστατευόμενο μέρος , με το δικό του Πνεύμα, ένα μέρος όπου η πρακτική εξάσκηση μπορεί να είναι ασφαλής, μακριά από αδιάκριτα βλέμματα, δυσμενείς επιδράσεις από τον αμύητο κόσμο, όπου Θείες εκπορεύσεις, κατά μία έννοια, το προστατεύουν από τον αόρατο και κακό κόσμο. Το dojo είναι μία άγια περίφραξη, ένας μαγικός προστατευτικός κύκλος, όπου επιτρέπει τους πνευματικούς ανθρώπους – μαθητές να συνεχίσουν την προσωπική τους έρευνα και ανάπτυξη μέσω της εξάσκησης των πολεμικών τεχνών.

Ο αλτρουισμός, ή ο σεβασμός προς τους άλλους και η ευγνωμοσύνη προς το δάσκαλο, θα πρέπει να βασιλεύον εντός του χώρου του dojo. Αυτά τα συναισθήματα, της ευγνωμοσύνης και του σεβασμού, τα οποία ονομάζονται kansa, πρέπει να εκφράζονται και σε όλους όσους ασκούν μαχητικές τέχνες. Οι νεοεισερχόμενοι (deshi) ακούν το Δάσκαλο μέσα στη σιωπή και είναι δεκτικοί στις διδασκαλίες του. Ο ίδιος πρέπει να είναι όσο πιο μεταδοτικός γίνεται, να ανοίξει την καρδιά του με χαρά και συμπόνοια και να δώσει διδασκαλία δίχως να έχει την προσμονή να πάρει πίσω. Ο μοναδικός εχθρός του Δασκάλου που πρέπει να σκοτώσει είναι ο εγωισμός του, ένα συναίσθημα που χωρίζει έναν αληθινό από ένα τρομακτικό δαίμονα. Μόνο αυτός που μπορεί να δώσει μπορεί και να λάβει : αυτό είναι που διακρίνει ένα αληθινό Δάσκαλο της Τέχνης (Master).

Η λέξη dogi αποτελείται από τη λέξη DO, που σημαίνει «δρόμος – τρόπος» και από τη λέξη GI, το οποίο σημαίνει «φόρεμα» ή «ομοιόμορφο». Είναι, λοιπόν, η στολή απαραίτητη για την πρακτική εφαρμογή του Δρόμου (BUDO). Αποτελείται από το keikogi (παντελόνι και σακάκι με λευκή απόχρωση), obi – τη λευκή ή μαύρη ζώνη και τη hakama (παραδοσιακή ιαπωνική παντελόνα με επτά πτυχώσεις που μπαίνει πάνω από το λευκό παντελόνι σε μπλε, μαύρη και λευκή απόχρωση). Πριν να φορέσουν το dogi οι ασκούμενοι, είναι υποχρεωμένοι να αφαιρέσουν τα ρούχα τους μέσα στην σιωπή. Συμβολικά, σημαίνει, ότι εισερχόμενοι για εξάσκηση πρέπει να έχουμε απαλλαγεί από οποιαδήποτε αρνητικές πτυχές και επιρροές του βέβηλου κόσμου. Έτσι, αλλάζοντας και φορώντας τη στολή εξάσκησης για την πρακτική του Δρόμου (Budo), με τη σωστή συμπεριφορά – εκείνη τη σιωπής, ψάχνουμε για τυχόν ιδιότητες που μπορεί να λείπουν.

Η Keikogi είναι λευκή, συμβολίζει την ακεραιότητα, την ειλικρίνεια και την ηθική. Το λευκό αντιπροσωπεύει επίσης το Φως, τη Γνώση, την Ευκρίνεια και την Παρθενία. Στην φύση, σχετίζεται με την ηλιακή ακτινοβολία, η οποία μπορεί να διαχωριστεί στα χρώματα μέσα από το Πρίσμα. Το λευκό είναι το χρώμα της προέλευσης. Εξισορροπώντας τις τρεις όψεις του ανθρώπινου πρίσματος (το πνευματικό, το οποίο οδηγεί στην Αλήθεια, το συναισθηματικό το οποίο οδηγεί στην Αγάπη και το φυσικό το οποίο οδηγεί στην Σοφία), είναι πιθανόν να εμφανιστούν τα χρώματα ή αρετές που περιλαμβάνονται στο λευκό φως.

Το σακάκι της στολής πρέπει να φοριέται φορώντας πρώτα το δεξιό μανίκι. Η σωστή διαδικασία είναι επίσης η ίδια και για το παντελόνι και τη hakama, βάζοντας το δεξιό πόδι πρώτα. Η δεξιά πλευρά υποδεικνύει τη δικαιοσύνη, την ειλικρίνεια και το λόγο. (Η ηθική ευθύτητα αναφέρεται στην πραγματικότητα, σε καλούς ανθρώπους). Αντιθέτως η αριστερή πλευρά είναι συνδεδεμένη με τη διαίσθηση, την αγάπη και την ευαισθησία, αλλά ακόμη και με το σκοτάδι την ανειλικρίνεια και την υποκρισία (ένας κακός άνθρωπος συχνά λέγεται και «σκοτεινός» άνθρωπος).

Η ζώνη (obi) δένεται γύρω από την περιοχή της κοιλιάς δεξιόστροφα ή από αριστερά προς τα δεξιά. Θα πρέπει να τονιστεί ότι οι δεξιόστροφες κινήσεις χρησιμοποιούνται στα τυπικά της φυσικής μαγείας, τη στιγμή που οι ανάποδες κινήσεις (αριστερόστροφες) χρησιμοποιούνται από τη μαύρη μαγεία. Η κίνηση της περιτύλιξης της ζώνης αναμειγνύει τις ηλιακές και σεληνιακές όψεις του ατόμου. Η ζώνη επίσης υποδηλώνει το κέντρο (hara), το οποίο είναι δύο εκατοστά κάτω από τον αφαλό, εκεί όπου τοποθετείται το τσάκρα της πηγής του Αγίου Φωτός (seika tanden). Ο κόμπος της ζώνης είναι ένας αληθινός κόμπος αγάπης και συμβολίζει ένα οριζόντιο “8”,(∞), το σύμβολο του απείρου. Το σύμβολο αυτό αντιπροσωπεύει την εξέλιξη των ανθρώπων και της ανανέωσης των ενεργειών, οι οποίες κινούνται σε όλες τις κατευθύνσεις, την αέναη περιπλάνηση του ανθρώπινου Πνεύματος το οποίο ψάχνει για την αλχημική ένωση με την παγκόσμια Ψυχή. Ο κόμπος επίσης ίσταται ως παθητικός δέκτης μπροστά στη δημιουργική δραστηριότητα του Θείου.

Η Hakama είναι η παραδοσιακή ενδυμασία. Είναι το πρώτο διακριτικό σήμα να είσαι μέλος της Bushi (ιπποτικής) κατηγορίας. Μπορεί να φορεθεί από το βαθμό του shodan και μετά (μαύρη ζώνη). Την ίδια στιγμή, εκείνος που επιτρέπεται να φορά τη hakama είναι επιφορτισμένος με μεγάλες ευθύνες και καθήκοντα. Πρώτα από όλα αυτά είναι : Αγάπη, Πίστη, Θάρρος, Σεβασμός, Δικαιοσύνη, Συμπόνοια και Ειλικρίνεια. Αυτές είναι οι επτά αρετές που διακρίνουν τον αληθινό ιππότη. Στις υψηλότερες βαθμίδες από το 6ο dan και μετά, εφόσον έχει απονεμηθεί ο τίτλος του Shihan (που σημαίνει “πρόσωπο προς μίμηση”), δύναται να φοράει λευκή hakama – που συμβολίζει ότι ο συγκεκριμένος έχει αποκτήσει πλήρη ακεραιότητα. Ο κόμπος του δεσίματος της hakama έχει το σχήμα του σταυρού – σύμβολο της δραστηριότητας και της σκληρής μελέτης. Είναι η ένωση της οριζοντιότητας με την καθετότητα, του παθητικού με το ενεργητικό, του αρσενικού με το θηλυκό στοιχείο. Είναι το σύμβολο της ενοποιήσεως των αντιθέτων. Αυτός ο σταυρός κόμπος είναι μπροστά από την περιοχή της seika tanden – το τσάκρα που όπως προείπαμε είναι η πηγή του Αγίου Φωτός.

Η τελετή ή ιεροτελεστία (reigi) περιλαμβάνει όλες τις στάσεις, συμπεριφορές και χαιρετισμούς που ασκούνται στο dojo. Η τελετουργία είναι η πιο σημαντική πτυχή των μυητικών σχολείων, όπως και εκείνο της άσκησης μίας μαχητικής τέχνης. Όπως προαναφέρθηκε, το dojo είναι ο χώρος που συγκεντρώνει – συμπυκνώνει όλα εκείνα τα στοιχεία για κάποιον που ενδιαφέρεται για τον Δρόμο, αλλά αυτή η συγκέντρωση – συμπύκνωση θα ήταν άχρηστη αν δεν προστατεύονταν και χορηγούνταν από μία παραδοσιακή τελετουργία, που έχει ως στόχο να κάνει τις ηθικές αξίες να επιβιώσουν και να εφαρμοστούν. Οι τελετουργίες είναι διαφορετικές σε σχέση με το κάθε επίπεδο των εργασιών και της εκπαίδευσης του καθενός ασκούμενου και θα πρέπει να γίνονται σεβαστές και να πραγματοποιούνται με μεγάλη σχολαστικότητα.

Κάθε παραδοσιακή πολεμική τέχνη έχει τη δική της συγκεκριμένη εθιμοτυπία, αλλά υπάρχουν κάποια κοινά σημεία που είναι άξια αναφοράς : Υπόκλιση από όρθια στάση (ritsurei), ή καθιστός στα γόνατα (zarei) μέσα στο dojo, μαζί με τους συνασκούμενους και με τα όπλα του. Όταν ο ασκούμενος εισέρχεται στο dojo και πιο συγκεκριμένα στην περιοχή που είναι αφιερωμένη για την εξάσκησή του, πρέπει πάντα να εισέρχεται με το δεξί του πόδι. Επιπρόσθετα, στην προηγηθείσα εξήγηση για τη σημασία της δεξιάς πλευράς, πρέπει να προστεθεί ότι η προώθηση με το δεξιό πόδι σηματοδοτεί μία εθελοντική πράξη που είναι εμπνευσμένη από τα ευγενή συναισθήματα που δίνουν έμφαση σε αρετές όπως η πίστη, το κουράγιο, η δικαιοσύνη και η ακεραιότητα.

Το να καθίσει κάποιος παραδοσιακά σε στάση seiza, πρώτα πρέπει να γονατίσει με το αριστερό γόνατο και συμβολίζει την πρόθεσή του να θυσιάσει τις ιδιότητες που σχετίζονται με τον υλικό κόσμο και να παραιτηθεί από όλες τις αρνητικές επιρροές.

Ένα άλλο κοινό σημείο σε όλα τα BUDO είναι η απόσταση, ή maai. Αυτή η λέξη αποτελείται από το MAA, το οποίο σημαίνει “χωροχρόνος” και το “AI” που σημαίνει αρμονία. Αντιπροσωπεύει το απαραίτητο ιδανικό διάστημα για να επιτύχει ο ασκούμενος την αρμονία μαζί με έναν άλλο συνασκούμενό του. Είναι το υπέρτατο μέρος, εκεί όπου οι συγκρούσεις μεταξύ τους μπορεί με ευκολία να επιλυθούν, σεβόμενοι την Θεία Τάξη.

Όσο πιο έμπειρος είναι ο ασκούμενος, τόσο μεγαλύτερη είναι και η απόσταση, επειδή ο έμπειρος μπορεί να γεφυρώσει την απόσταση με την πνευματική του αστραπή (κεραυνοβόλα αντίδραση) και είναι για αυτό το λόγο σε άμεση επαφή χωρίς συγκρούσεις που του είναι άχρηστες. Ο δυναμικός «εχθρός» – αντίπαλος, θα ακτινοβολείται από μία δίνη αγάπης και συμπόνοιας που θα τον μεταμορφώσει σε ένα καλύτερο ον, ούτως ώστε να τον βοηθήσει να αναπτυχθεί σε μία κοινωνία όπου βασίζεται στην ανοχή και τη συνεργασία μεταξύ των ανθρώπων.

Μία αληθινή τελετουργία δεν μπορεί να διατηρηθεί αν δεν βασίζεται σε ένα κλίμα αμοιβαίας διάθεσης και εμπιστοσύνης. Ένα ιδανικό περιβάλλον επιτρέπει την ανάπτυξη μίας αμοιβαίας ειλικρίνειας αλλά και στην ανάπτυξη επιπλέον ενστικτωδών και αντιλήψεων (haragei), οι οποίες σχετίζονται και με άλλες μεταφυσικές σχολές. Χάρη σε αυτές τις δυνάμεις, τις προθέσεις, τα συναισθήματα, τις σκέψεις και κυρίως την ίδια την ύπαρξη του συνασκούμενου, μπορεί να γίνει κατανοητή και, τελικώς, να ολοκληρωθεί σε μία συμφωνία – η οποία είναι η αντανάκλαση της παγκόσμιας αρμονίας του σύμπαντος στη γη.

Από το http://www.tokaido.gr/2017/10/blog-post.html?m=1

Επόμενη σελίδα: »