«Δικαιοσύνη για τους Ελληνες» ζήτησε με τον πιο εντυπωσιακό και δυναμικό τρόπο η Γαλλίδα σκηνοθέτης Αριάν Μνουσκίν το μεσημέρι του Σαββάτου από την πλατεία Συντάγματος. Η ιδρύτρια του περίφημου «Theatre du Soleil» («Θέατρο του Ηλιου») βρίσκεται στην Αθήνα φιλοξενούμενη του Ελληνικού Φεστιβάλ για την παράσταση «Οι ναυαγοί της Τρελής Ελπίδας».

Η Αριάν Μνουσκίν σε πρώτο πλάνο με το δάχτυλο σηκωμένο με εφηβική οργή ζήτησε δικαιοσύνη για τους Ελληνες Η Αριάν Μνουσκίν σε πρώτο πλάνο με το δάχτυλο σηκωμένο με εφηβική οργή ζήτησε δικαιοσύνη για τους Ελληνες Με εφηβική ορμή, παρά τα 72 της χρόνια, στάθηκε στο πλευρό των δοκιμαζόμενων, από την κρίση, Ελλήνων.

Ηταν γύρω στις 12.30 το μεσημέρι, όταν ο παράξενος θίασός της, «με μουσικές εξαίσιες» και επικεφαλής την ίδια, ξεπρόβαλε από την οδό Σταδίου. Μια τεράστια λευκοντυμένη μαριονέτα, ύψους τριών μέτρων, τοποθετημένη πάνω σε δοκούς ήταν το τρόπαιο που κουβαλούσαν στους ώμους τους μέλη του γαλλικού θιάσου. Από μακριά η εικόνα της λευκοντυμένης μαριονέτας, που αιωρούνταν στα χέρια των ηθοποιών, έφερνε στο μυαλό την αναβίωση κάποιου αλλόκοτου μεσαιωνικού ή διονυσιακού δρώμενου.

Καθώς ο θίασος πλησίαζε προς την πλατεία Συντάγματος βλέπαμε τη μάσκα παρακμής και θανάτου στο πρόσωπο της φιγούρας (Δικαιοσύνη) με σπαθί στο χέρι, ενώ ίχνη αίματος διακρίνονταν τόσο στο πρόσωπο όσο και στο ξεσκισμένο, λευκό της φόρεμα. Δυνατά κρουστά και επική μουσική συνόδευαν την πομπή που βρέθηκε στο κέντρο της πλατείας Συντάγματος.

Ενας ηθοποιός κρατούσε στα χέρια του βέργα με μια τεράστια μεταλλική ζυγαριά στην κορυφή της και αρκετοί άλλοι βέργες με μαύρα, δυσοίωνα πουλιά από πλαστικό στις κορυφές τους. Τα μαύρα πουλιά και η ζυγαριά περικύκλωναν, κατά διαστήματα, απειλητικά τη φιγούρα που εν μέσω του τρελού χορού της έγερνε πίσω για να αντικρούσει τις επιθέσεις.

Οι ιαχές «θέλουμε δικαιοσύνη» στα γαλλικά από τα μέλη του «Θέατρου του Ηλιου» γέμισαν την πλατεία Συντάγματος δίπλα σε τεράστια πανό που έγραφαν, επίσης στα γαλλικά, ρήσεις των: Ρομέν Ρολάν («Οταν η τάξη είναι αδικία η αταξία είναι ήδη η απαρχή της δικαιοσύνης»), του Αισχύλου («Η ελπίδα δεν θα μπει στο ανάκτορο του φόβου»),  του Σέξπιρ («Οι κηφήνες δεν ρουφάνε το αίμα των αετών. Λεηλατούν τις κυψέλες των μελισσών»), του Μπέντζαμιν Κόνσταντ («Η εξουσία ας προσπαθεί να είναι δίκαιη. Εμείς θα προσπαθήσουμε να είμαστε ευτυχισμένοι»), του Βίκτωρος Ουγκό («Θλιβερό δημόσιο θέαμα. Ο καθείς σκέφτεται μονάχα τον εαυτό του, τα αξιώματα, τις θέσεις, το χρήμα. Οι άνθρωποι παίρνουν τα πάντα, θέλουν τα πάντα, λεηλατούν τα πάντα. Δεν ζουν πια παρά μόνο από φιλοδοξία και πλεονεξία»).

Η διαμαρτυρία των Γάλλων στην Αθήνα δεν θα μπορούσε να αγνοήσει τον Νικολά Σαρκοζί και τις ομοιότητες του βίου του με εκείνο κάποιων Ελλήνων πολιτικών. Ενα πανό έγραφε: «Θα τελειώσει σύντομα αυτή η νύχτα στο Φουκέτς», αναφορά στη νύχτα της εκλογής του Γάλλου προέδρου ο οποίος έσπευσε να γιορτάσει την εκλογική νίκη του με φίλους του επιχειρηματίες στο πανάκριβο εστιατόριο «Fouquet’s» των Ηλυσίων Πεδίων. Η Μνουσκίν, εν μέσω χειροκροτημάτων, κάτω από τη σκιά των δέντρων της πλατείας έλεγε μετά το τέλος της δράσης: «Οι άνθρωποι που βρίσκονται τόσες μέρες εδώ, ακόμα κι αν έχουν διαφορετικά κίνητρα, ζητούν ένα και μόνο πράγμα: δικαιοσύνη. Θέλουν να ξαναπάρουν στα χέρια τους τα κλειδιά των ευρωπαϊκών κρατών, τα οποία εδώ και χρόνια παραδώσαμε στις αγορές. Η κρίση στην Ελλάδα έχει τεράστια σημασία για ολόκληρη την Ευρώπη. Στην πλειονότητά τους οι Ελληνες πολίτες δεν είναι υπεύθυνοι για ό,τι συμβαίνει. Παρακολουθούν την εξουσία και τις ραδιουργίες των μεγάλων οικονομικών συμφερόντων που αναγκάζουν τη χώρα να προσκολληθεί σε αυτές. Είναι απολύτως φυσικό το αίσθημα οργής και αντίδρασης των Ελλήνων. Δεν πρόκειται για ζήτημα χρημάτων αλλά, κυρίως, για ζητήματα δικαιοσύνης και εθνικής ανεξαρτησίας».

Αποσπάσματα από την ομιλία της Αριάν Μνουσκίν της Ιωάννας Μπλάτσου :

Περί ουτοπίας: «Η ουτοπία δεν είναι αυτό που δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί αλλά αυτό που ακόμα δεν έχει πραγματοποιηθεί. Δεν είναι ότι δεν πιστεύω στο Θαύμα. Πιστεύω. Αλλά πιστεύω κυρίως στην πάλη των ανθρώπων, όπως γίνεται τώρα στην Ελλάδα».

Περί Σαρκοζί και «Μακμπέθ»: «Η ιδέα να κάνω τους ‘Ναυαγούς της τρελής ελπίδας’ μου ήρθε καθώς ετοιμαζόμουν να ανεβάσω τον σαιξπηρικό ‘Μάκβεθ’ καθώς ήθελα να κάνω ένα έργο για τον Σαρκοζί. Όμως ούτε ο Σαίξπηρ, ούτε ο ‘Μάκβεθ’ θα άξιζαν κάτι τέτοιο! Θα έπρεπε να διαστρέψω το σαιξπηρικό έργο για να μιλήσω για τον Σαρκοζί».

Περί συλλογικότητας: «Το θέατρο του Ηλιου είναι μια κολεκτίβα. Εγώ μπορεί να έχω την αρχική ιδέα και πρόταση αλλά από κει κι ύστερα τα πάντα είναι αποτέλεσμα συλλογικής δουλειάς: τα σκηνικά, το κοστούμια, οι αυτοσχεδιασμοί. Δεν μπορώ να κάνω τίποτε άλλο παρά συλλογικό θέατρο. Αυτό έχω ανάγκη. Οτιδήποτε άλλο το βαριέμαι στο θέατρο».

Περί κακεντρεχών σχολίων: «Η δεκαετία του ’60 τελείωνε, ο κόσμος άλλαζε αλλά το Θέατρο του Ηλιου συνέχιζε να είναι συλλογικό. Υπήρχαν τότε πολλά σχόλια για τον τρόπο εργασίας μας. Που με πλήγωναν. Αλλά μετά σα να αναπτύχθηκαν πάνω μου φτερά κύκνου και τα σχόλια γλιστρούσαν από πάνω μου. Επίσης, σας διαβεβαιώνω ότι ακόμα και στις αρχές του Θεάτρου του Ηλιου, στην εποχή της σεξουαλικής επανάστασης, δεν κοιμόμαστε όλοι στο ίδιο κρεβάτι! Γιατί και αυτό είχε ακουστεί τότε…».

Περί οικονομικών πόρων: «Στο παρελθόν, έχουμε εκθρέψει και πρόβατα για να χρηματοδοτήσουμε το θέατρό μας. Κάποιος μάλιστα από την ομάδα ανέλαβε να παρακολουθήσει και τη Σχολή Βοσκών στο Φοντενεμπλό».

Περί επιχορηγήσεων: «Το Θέατρο του Ηλιου δε θα μπορούσε να υπάρξει χωρίς την επιχορήγηση του Γαλλικού Κράτους. Γι’ αυτό θεωρούμε πως είναι απαραίτητες οι επιχορηγήσεις σε ένα πλαίσιο πολιτιστικής πολιτικής. Ή θεωρούμε ότι ο πολιτισμός είναι μια δημόσια ωφέλεια, όπως η υγεία και η παιδεία, ή δεν είναι. Εμείς, λοιπόν, μπορεί να πληρωνόμαστε με λίγα χρήματα αλλά πληρωνόμαστε. Και είμαστε περήφανοι γιατί κερδίζουμε περισσότερα από τα εισιτήρια που κόβουμε (60%) σε σχέση με το ποσό της επιχορήγησης (40%)».

Περί ωραρίου: «Συνήθως δουλεύουμε 15 ώρες το 24ωρο, από τις 8.00 το πρωί μέχρι τις 11.00 το βράδυ. Ζούμε αρκετές ώρες μαζί. Δουλεύουμε, μαγειρεύουμε, τρώμε και κυρίως ανταλλάσσουμε ιδέες. Δεν φλυαρούμε κατά τη διάρκεια των προβών. Στη σκληρή αρένα της θεατρικής εργασίας δεν αφήνουμε πάνω μας την καυτή κουβέρτα της φλυαρίας. Τα πάντα στις παραστάσεις μας, λοιπόν, προκύπτουν από τις προτάσεις όλων. Εχουμε ανεβάσει παράσταση βασισμένοι σε 2-3 ατάκες που ακούστηκαν στην ομάδα».

Περί θεάτρου και πολιτικής: «Αυτό που συμβαίνει στην πλατεία Συντάγματος και το θέατρο δεν είναι δύο διαφορετικά πράγματα. Επίσης, αυτό που συμβαίνει στο Σύνταγμα, συμβαίνει και στη Μαδρίτη και σε άλλες Ευρωπαϊκές πόλεις. Συνέβη και στη Γαλλία νωρίτερα για τις μεταρρυθμίσεις στις συντάξεις. Και η δύναμη του κόσμου κλόνισε την πολιτική κατάσταση. Οι άνθρωποι μπορούν να ορίσουν τη μοίρα τους».

Περί της συμμετοχής της στο Σύνταγμα: «Αν δεν ήξερα τι συμβαίνει στην Ελλάδα, θα ήμουν τυφλή και κουφή! Δεν είμαι. Όχι ακόμα. Πήγαμε λοιπόν το Σάββατο στο Σύνταγμα για να τιμήσουμε όλους αυτούς τους ανθρώπους που ψάχνουν να εκφραστούν, να βρουν το κλειδί για να ορίσουν τη δική τους μοίρα. Στη δεκαετία του ’50, αυτό το κλειδί δόθηκε στην Ευρώπη από αριστερούς και δεξιούς στις Αγορές. Και παρά την πολυπλοκότητα της αργκό που χρησιμοποιούν αυτοί οι οικονομικοί τύποι όταν θέλουν να περιγράψουν την οικονομική κατάσταση μιας χώρας, οι πολίτες πλέον μεταφράζουν τα λόγια τους και καταλαβαίνουν πως πρόκειται για συγκεκαλυμμένα ψέματα».

Περί δημοκρατίας: «Η δημοκρατία είναι πολύ δύσκολη. Πρέπει να βρούμε ένα τρόπο να διατηρούμε μια εγγύτητα ανάμεσα στους πολίτες και τα κέντρα αποφάσεων. Πρέπει να υπάρχει αμφίδρομη ειλικρίνεια και όταν οι πολίτες πληροφορούνται μια κατάσταση να αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους. Γιατί και οι πολίτες έχουν ευθύνες για τον τρόπο που ασκείται η εξουσία στη χώρα τους».

Advertisements